තිස් එකේදී... -පහළොස්වෙනි කොටස

‘... ඔබ සතුටින් සිටින බව ඇසීමද සතුටකි. හැට පැන්න දෙනවක හාමිනේ සයිස් සුදියක් හමුවුනොත් ට්‍රයි එකක් දාල බැලුවොත් නරකද. අඩු ගානේ නානකොට පිට අතුල්ල ගන්නවත් කෙනෙක් ඉන්න එපැයි.

ඔබ අපේ කස්ටිය ගැන අසා තිබුනා මතකයි.
1. නෙවිල්:- දඩාවතේ යන බල්ලෙකු වැනිය.
2. කුමුදු:- දාහට අරං නිකංම දුන්නාසේය...’
පසුගිය කොටස අවසන් කළේ මර්වින් බොතේජු හිතවතාගෙ ලිපියේ මුල් හරියෙන් ටිකක් උපුටන ගමන්. ඔයාලා හිතුවේ අද ඒ ලියුමෙන් තව කොටසක් කියවන්න නේද?
Very සොරි හොඳේ!

2023 මැයි පළමුවෙනිදා රැලියකදී භූමි හරේන්ද්‍රන් සංක්‍රාන්ති ලිංගික සැත්කමකට මුහුණ දුන් කාන්තාවක ලෙස...

1,2 වගේම 3,4,5,6...වගේ තව ගොඩ දෙනෙක් ගැන විස්තර වාර්තා මර්වින් ඒ ලියුමෙන් සපයල තිබුණා තමයි. ඒත් රත්තරනේ, ඒ ලියුම සම්පූර්ණයෙන්ම පළ කළොතින් බඩුම තමා; නඩු වැටෙනවාමයි අපහාස චෝදනාව යටතේ- අපි දෙන්නටම.

ඒ නිසා රජෝ, ඔන්න ඒ වැඩේ එතැනින්ම ‘කොලොස්’ කරමු; අපේ පාර්ලිමේන්තුවේ සමහර යෝජනා හෙම හමස් පෙටියට දානවා වගේ කරලා!

ඉතිං මර්වින්ලා එහෙම එංගලන්තෙට එවාපු අර ලියුම්වලට උත්තර ලියන්න තියෙන දවස්වලට, ඒ රාජකාරිය කෙරුණේ මහ පාන්දරය. නැතත්, මට උදෙන් නැඟිටින්නට ඕනිය. ලියුං ලියන්නට නැති දවසට මං කළේ ‘ඉංග්‍රීසියෙන් අතිශය පෞද්ගලික ලියුමක් ලියන්නට අභ්‍යාස කිරීම’යි. මගේ ‘අභිප්‍රාය’ට යන පාර තියෙන්නේ ඒ ඔස්සේය.
මතකයි නේද? මගෙ අභිප්‍රාය...
(මං ඉපදෙනකොටම ලැබිලා තිබුණු) ‘පරම්පරා කුට්ටමට ආයුබෝවන් කියන සැත්කම’ එංගලන්තයේ ශල්‍ය වෛද්‍යවරුන් ලවා කරවා ගැනිල්ල...

එහෙම වැඩක් හිතන පළියටම කෙරෙන්නෙ නැහැනෙ. හිතේ තියෙන දේ කොහෙන් හරි ක්‍රියාවට නැඟෙන්නත් ඕනිනේ. ඒ හින්දම තමයි මුල පටන් ගන්න හිතුවේ, අපේ ගෙදරින්... ඩැඩා එක්ක කතා කරලා.

ඒ දවස්වල; 1985 ඔය විස්තර අපේ ඩැඩා එක්ක මුහුණ බලාගෙන කතා කරන්න තරමට මට guts තිබ්බේ නෑ; හයියක් තිබ්බෙත් නෑ. ඒක තමයි මට තිබ්බ ලොකුම ප්‍රශ්නෙ. ඉස්සෙල්ලාම ලජ්ජාව. ඒකට විසඳුම නිදිගෙ උප විඥානයම යෝජනා කළා. ‘යකෝ, කතා කරනවට වැඩිය ලේසියි ලියුමකින් කියහං. එතකොට ඩැඩා හරස් ප්‍රශ්න වුණත් අහන්නේ ලියුම එහෙම පිටින්ම කියවල ඉවර වෙලානේ.’

ඒ වගේ සංකීර්ණ කාරණයක් ඩැඩා එක්ක නිවැරදිව සන්නිවේදනය කරන්න නං හොඳට ‘කඩුව වැනීමේ හැකියාව’ තියෙන්නම ඕනි! මට ඒ හපන්කමත් තිබ්බ එකක්යැ...
ඒ ඒ කාලේ. අද වගේ නං ඒවා nothing! ඒ කිව්වේ ඉංග්‍රීසි ගැන නෙවෙයි, හොඳේ. ට්‍රාන්ස්ජෙන්ඩර් කාරණාව ගැන.

2023 මැයි පළමුවෙනිදා රැලියකදී භූමි හරේන්ද්‍රන් සංක්‍රාන්ති ලිංගික සැත්කමකට මුහුණ දුන් කාන්තාවක ලෙස ප්‍රසිද්ධ වේදිකාවකට නැඟලා අපූරු කතාවකුත් ඉතා සාර්ථකව කළා.
එහෙම හිතනකොට නං මට නිකම්ම කියවෙන්නේ ‘කාලය මැවු වෙනසක අරුමේ’ කියලයි.

ඉතිං මගේ ඒ project එක ඉස්සරහට ඇදුණේ ඉබි ගමනෙනි.
ඒ අස්සේය, ඩැඩා මට කතා කළේ. “නිමොල්, let’s go tomorrow - මම අර කිව්ව යාළුවාව මුණ ගැහෙන්න.”

මේ වැඩේ එච්චර ලොකු දෙයක් නෙවෙයි කියලා...

ඩැඩාගේ ඒ යහළුවා හිටියේ තට්ටු නිවාසයකය. බස් දෙකකින් ගිහිං, ටික දුරක් පයිනුත් ගිහින්ය එහාට යන්නට තිබ්බේ. “මට උඹව කාර් එකෙන්ම එක්ක එන්න තිබ්බා. ඒත් නිමොල්, උඹට වැඩේ කරලා දෙන්න එන්න වෙන්නේ තනියෙන්මනේ. පේනවනෙ අනිල්. දැන් මිනිහ අවුලක් නැතිව දිගටම වැඩට යන්නෙ තනියම... හොඳට බලා ගනිං- බස් එක ගන්න තැනුයි බහින තැනුයි.” ගමන පටන් ගනිද්දීම ඩැඩා මට කීවේය.

“සැසිල් කිව්වා නිමොල්ට මේ වැඩේ එච්චර ලොකු දෙයක් නෙවෙයි කියලා. උඹ ලංකාවේ ඉද්දී සෝෆා covers මහලා පුරුදුයිද?” ඩැඩාගේ මිත්‍රයා සෝෆාවක් හා පුටු දෙකක්ද කොහෙද පෙන්නමින් ඇසුවේය.
මං හිටියේ බිරන්තට්ටු වෙලාය!

කතිර මැහුම්, ස්මොක් කිරීම්, මල් සැරසිලි මැසීම් වගේ දේවල් නම් මා සීරුවට කර තිබුණු බව හැබෑය. බතික් කරන කාලයේ සරොම් එහෙමත් දෙමූට්ටු කළත්... මෙහෙම- මෙච්චර දෙයක්?

කොටින්ම කිව්වොත්- මිනුමක් අරං, සැලසුමක් ඇතිව ඇඳුමක් කැඩුමක් කපලා මහන හැටි ගැන මෙලෝ හසරක් මං දැනගෙන හිටියේ නැත. ඒ නිසා උගුර-කට වේළී, මුක පූට්ටුවී කට උත්තර නැතිව හිටිද්දී- මගේ වෙනුවට ඩැඩාම උත්තර දුන්නේය. ඒකත් මහා ආඩම්බර tone එකකින්, මෝල් ගහක් ගිල්ල පිඹුරෙකු වාගේ ඔළුව එහෙමත් කෙළින් තියාගෙනය.

“Mind my words!”

මිත්තරයා ඩැඩාට හපන්ය. කියන්නත් කලින් ඒ මනුස්සයා සැසිල් ෆ්‍රෙඩ්රික් ශ්‍රෝඩර් උන්නැහෙගේ වචන හිස් මුඳුනෙන්ම පිළිගෙන ඉවර වෙලාය.
මං එහෙම කිව්වේ නිකංම නොවේ. අපි එහාට යන්නටත් කලින් ඒ 100%ක්ම British මානුස්ස පුත්‍රයා සේද රෙදි* කවිච්චියක්ම; රෙදි රෝලක්ම අරගෙන ඇවිත්ය. මහන මැෂිමක්, කතුරු, නූල් අඩුවැඩිය සේරමත් සූදානං කරලාය; මෙෂරින් ටේප් එකක්, කොළ කිහිපයක්, පෑන්, පැන්සල් එහෙමත් ready කර තියලාය.

“වැඩේට ඕනි කරන සේරම සූදානං. නිමොල් අද ඉඳලම job එක පටන් ගන්නවද?”
“Not now my dear friend. නිමොල් හෙට එයි. එහෙම හොඳයි නේද?” අපේ ඩැඩා ආයෙමත් මැදිහත් වුණේය.

“නිමොල්ට අපේ ඇක්සන්ට් එක අමුතුයි යාළු. ඒකයි මමම මැදිහත් වෙන්නේ. හෙට ඉඳලා නිමොල් ආවම උඹ එයාට කියන දෙයක් හෙමිහිට කියපං... නිමොල්, Don’t be shy! මොනම දෙයක් වුණත් මෙයාගෙන් අහගනින් ලජ්ජා නොවී...” ඩැඩා එතැනදීම යහළුවාටත්, මටත් කිව්වේය.
ඒක සුද්දන්ගේ ගතියයි. එක සැරේම; කෙලින්ම අහන්නට තියෙන දේ ඇසීමත්, කියන්නට තියෙන දේ කීමත්...

ඉවර කරන්න පටන් ගෙන ඉන්න එපැයි!

“එතකොට මගෙ friend, හෙට ඉඳල දවස් කීපය උඹ මගේ මේ අහිංසක step sonව හාමත් කරන්නේ නෑ නේද?” ඩැඩා ඊළඟට ඇහුවේ විහිළුවක් කරනවා වගේ. “... සෆර් එකට නං මිනිහ ගෙදරට එයිනේ.”

“උඹ හිතන්නේ මම අමනුස්සයෙක් කියලද? By the way Cecil, උඹත් වරෙන්කො නිමොල් එක්ක, please. එයා මේ වැඩේ කරනකල් අපි දෙන්නට chat එකක් දාගෙන...”

යහළුවාගේ ආරාධනය ඩැඩා පිළිගත්තේ නැත.

අප දෙන්නා ගෙදර එනතුරු අම්මා ඉවසිල්ලක් නැතිවය, ඉඳල තිබ්බේ.
“ඕකද මෙයා මේ තරං හංග-හංගා වරුණා කර කර හිටිය මහ ලොකු වැඩේ? කෙහෙල්මල! සැසිල්ගේ යාළුවොත් ඔක්කොම ඩැඩා වගේම බංකොලොත්කාරයෝ තමයි... කොයිකටත් ඔයා ගණනක් එහෙම කතා කර ගත්තද රංජි.”

“ගණනක්! අම්ම මේ බණ කතා කරනවා. මම තවමත් කල්පනා කරන්නේ ඒ මඟුල මට කර ගන්න පුළුවන්ද කියලා.”

“මාස ගාණකට කලින් ඔය වැඩේ වෙන්න ඕනි, මේ උන්නැහේ මටත් පංගාර්තු කරන්න හැදුවේ. මට කොහෙද වෙලාවක්... ඔය කෙහෙල්මල් මහනවට වැඩිය වාසියි තව ලෙඩෙක්ව හරි බලා ගන්න තියෙනව නං. ඔයාට වුණත්...
කොහෙද, ඉන්න තරමක් ලෙඩ්ඩු ඉන්නේ නර්ස්ලවම හොයන අයනේ...
කමක් නෑ. ඔයා ඔය වැඩේ ඉවර කරන්නකො බලන්න...”

“ඉවර කරන්න පටන් ගෙන ඉන්න එපැයි, අම්මෙ.”
මේ මට පැවරී තියෙන රාජකාරියත් ‘පර්සියස්ට කරන්නට වුණු කන්නාඩියෙන් බලලා මෙඩූසාගේ බෙල්ල කපන වැඩේ’ තරමටම අමාරුවටය මට දැනුණේ.

“මෝඩයා වෙන්න එපා, රංජි. ඕක මහ ලොකු වැඩක් නෙවෙයි. ඒ මිනිහා රෙදි පීස් එකක්ම ගෙනත් තියෙනවයි කියන්නෙ- මිනිහට මොකුත් තේරෙන්නෙ නැහැ කියන එකනෙ. බය නැතුව අත ගහන්න. මෙහෙ ගිනි ගණනක් ගෙවන්න වෙන වැඩක් තමයි, ඒ මිනිහා තුට්ටු දෙකට ඔයා ලවා කරව ගන්න හදන්නේ. එංගලන්තේ සෙටි කවර වගේ එව්ව නිතරම ගලව ගලවා හෝදනවා නෙවෙයිනෙ. Dust කරනවා විතරනෙ...
කවර මහලා ඇදකුද තිබ්බොත්, ඇදල කරලා නොපෙනෙන විදිහට අතින් නූල් ඇදලා සෙල්ලමක් දාන්න.”

අම්මා එහෙම කියද්දී නං මට මතක් වුණේ, අම්මලා කෙල්ල කාලේ ඇඳුම් මහ ගත්තාය කී විදිහයි. එයාලට රෙදි කපන්නට කතුරුවත් තිබිලා නැත. ‘අපි රෙදි කැපුවේ මන්නෙන්.’

ඒ පුරුද්ද නිසාදෝ අපේ අම්මා අපට මැසූ ඕනෑම ඇඳුමක අඩුපාඩු තිබුණේය. පුදුමය කියන්නේ බම්බලපිටියේ ‘යෝගා’ මිසීගෙන් පටන් ගෙන කුරුඳුවත්තේ ඊවා සේනානායක- එංගලන්තයේ තිරීස් මිසී වැනි සෑහෙන දෙනෙකු satisfy වෙන විදිහට අපේ අම්මා ඔවුනගේ ඇඳුම් මැසීමය!

මම තවමත් කල්පනා කරන්නේ ඒ මඟුල මට කර ගන්න පුළුවන්ද කියලා.

“ඒක ඔයාලට මහනවා වගෙ කලබලේට කරනවයැ? සාරි හැට්ටයක් වගේ දේකට කොච්චර වෙලාව ගත්තත් කමක් නෑ. නූල් ඇදලා; අතේ මහලා- ඇඟට දාලා බලල ඉවර වෙලානේ මැෂිමෙන් මහන්නේ. ඒකයි ඊවා හාමුලට හැට්ට මහගන්න මාව නැතිවම බැරි වුණේ.” අම්මාම අපට කියා තිබිණි.

“... ඒ වගේ කරන්න. ඔක්කොම කෑලි ටික එක සැරේ කපන්න එපා. කප කපා අතින් නූල් ඇදලා බලලා ඊට පස්සේ මහන්න.”

“සේරෝටම වැඩිය හපන්ය කියන්නෙ අම්මෙ, ඒ මඟුල් සෝෆා set එකේ තියෙන වැඩ කෑලි ටික. අරහෙන් මෙහෙන් බෝරිච්චි, රැලි පටි...”
මේ post එක ලියන අතරේ මං Sofa කියලාත් Old Fashioned Sofa කියලාත් අන්තර්ජාලය පුරා හෙව්වේ ඊට කිට්ටු සෝෆාවකවත් foto එකක් තියෙද කියලාය. ම්හු! මං හිතන්නේ ඒ පුටු කට්ටලය ඇන්ටික්; පෞරාණික බඩුවක් වෙන්නට ඇති බවයි.

උඩින් යොදා තියෙන සෝෆාවේ පින්තූරය, එහෙම හොයද්දී මට හමු වුණු එකකි. ඒ ෆොටෝවේ විදිහටම අර පුටුව දෙපැත්තේත් කොරවක් ඇඳි දෙක තිබුණු විත්තිය මට හොඳටම මතකය. ඒ මදිවාට ඒකට තිබුණේ හතරැස් පරිවාර- පුංචි කොට්ට නෙවේ. කවර මහන්නට අමාරු; රවුම්- දිගටි හැඩයේ කොට්ටය!
‘ඇති, ඇති, ඇති නිමලෝ... තවමත් ඔච්චර හොඳට ඒ පුටුවල චිත්තරේ තමුසෙගෙ හිතේ තිබුණම මදැයි. දැන් ඒවාට කවර මහපු හැටි ඉක්මනට කියනවකො!’

කියන්න? කියන්න තියා ඒ ගැන හිතන්නත් මට ලජ්ජය. දවස් ගණනාවක් වැය වුණු ඒ රාජකාරිය මගේ හිතට නං කොහෙත්ම හරි ගියේ නැත. (පිටතට නොපෙනුණාට) ඇතුළෙන් කොයි තරං තැන් නූල් ඇදලා ‘වාත්තු කර’ තිබුණාදැයි දැනගෙන හිටියේ මං වහන්සේ විතරකි. මොක වුණත් වැඩේ අහවරකොට බලද්දී ‘පෙනුම’ ඒ හැටි අජූව වුණේ නැත.

එහෙමට හරි මට ඒ රාජකාරිය කර ගන්නට ඇහැක් වුණේ ඩැඩාගේ යහළුවා දවස තිස්සෙම ගෙදරින් පිටත ගිහිං හිටි නිසාය.

වැඩ පටන් ගන්නට ගිය දවසේ නම් ඒ මනුස්සයා මං එනතුරු ගෙදර හිටියේය. කැමති වෙලාවක සැන්ඩ්විච් හදා ගන්නැයි කියා, පාන්- බටර්- චීස්- හැම්- තක්කාලි වගේ සේරම දේවල් තියෙන තැන් මට පෙන්නුවේය. සීනි- කෝපි- තේකොළ වගේ දේවල් තියෙන තැනුත්...

දැන් සදහම් දීපයේ කුණු ගොඩවලත් බුදුහිමිවරු වැඩ වෙසෙති!

“I am going out. උඹ වැඩේ කරගෙන පලයන් කැමති වෙලාවක. මෙන්න ගෙදර යතුරක්. හවසට උඹ යනකොට මම ඇවිත් නොහිටියත් කමක් නෑ. මම එනකල් බලන්න එපා. හෙට උදේටත් උඹ එනකොට මං ගෙදර ඉන්න එකක් නෑ, සමහර විට...”

ඊට පස්සෙත් කිහිප වාරයක්ම වෙන-වෙනස් තැන්වලදී මේ අත්දැකීමම විඳින්නට මට ඉඩ ලැබිණි. නිවාස පිරිසිදු කිරීමට හෝ කෑම උයා-පිහා දීමට හෝ එන සේවිකාවටත් ඔවුහු නිවසේ යතුරක් දෙති. ඒ ඔවුන්ගේ නිවෙස්වල රකින්නට තරං වස්තුව ගොඩ ගසාගෙන නැති නිසාද? එහෙමත් නැත්තං පිටස්තරයන් ගැන විශ්වාසය තබන නිසාද?
ලංකාවේදී අපට මෙසේ කළ හැකිද... එහෙම කළොත් මොනවා වේවිද...

එංගලන්තයට ගිය ගමන්ම මං පුදුමයට පත් වුණු තවත් කාරණයකුත් දැන් මතක් වෙයි. කිරි බෝතල්!

හැමදාම හිමිදිරියේ ඉස්සරහ දොර අරිනකොටම පෙනෙන්නේ දොරකඩ තියා ඇති කිරි බෝතල්ය. හැම ගෙදරකම... තම-තමන් order කර තිබෙන කිරි බෝතල් ගණන දොරකඩ තිබෙයි. (කිරි බෙදා හරින්නා නිවැසියන්ට දැක ගන්නට හම්බ වෙන්නේ නියමිත දවසේ සල්ලි ගෙවද්දී විතරකි.) පුදුමය, අනුන්ගේ දොරකඩක තියෙන කිරි බෝතල් වෙනින් කවුරුන්වත් හොරකම් කරන්නේ නැතිකමයි.

සම්මා සම්බුදු පියාණන්ගේ සිරිපා පහසින් ආශිර්වාද ලැබුවාවූ; උතුම් සද්ධර්මය සුරැකෙනවා යැයි කියන; උදේ හවා පන්සිල් රකින්නෙමියි ප්‍රතිඥා දෙන්නන් බහුල රටක කෙරෙන වංචා- දූෂණ- හොරකම්වල තරම නං අද ලෝකයම දනී! එපමණක් නොවේ; දැන් සදහම් දීපයේ කුණු ගොඩවලත් බුදුහිමිවරු වැඩ වෙසෙති.     

දැනටත් එංගලන්තයේ වෙසෙන අජිත් ධර්මකීර්ති මහතාණෙනි. මා ඉහතින් ලියූ කරුණු ගැන වත්මන් තත්ත්වය අපේ ආදරණීය පාඨකයන්ටත්, මටත් දැනගැනීම උදෙසා පහදා දිය හැකි නම් බෙහෙවින් කෘතඥ වන්නෙමි!        

‘ඔහොම කියන තමුසෙත් ඩැඩාගේ යාළුවගෙ වැඩේ හරියට නොකර සල්ලි අරගෙන වංචාවක් නේද කළේ?’ දැන් ඔබ  මගෙන් අසන්නට හැකිය. මම එකෙන්ම කියන්නේ ‘ඔව්’ කියලාය.
මම ඒ වැරැද්ද කළෙමි. තවමත් ඒ ගැන පසුතැවෙන්නෙමි; ලජ්ජා වෙන්නෙමි.

ඒක නෙවෙයි! ඒ ලජ්ජාව සිහිපත් වෙන හැම වෙලාවකම, නිකංම මගේ මතකයට එන අංගනාවෝ දෙන්නෙකුත් ඉන්නවා. දෙන්නාම සිරිලක් මෑණියන්ගේ දෝණියන්දැලා වෙති.
ඒ දෙදෙනා හිටියේ මට ඉස්සරහින් ගමන් කරමිනි. හොඳ සිංහලෙන් කතා කරමිනි. අපි තුන් දෙනාම යමින් හිටියෙත් එක පැත්තකටම.

අර ඉස්සරහින් එන මිනිහා ලංකාවේ සෙවලයෙක්.

ඒ සෝෆා කවර මහන්න පටන් අරං තුන්වෙනි දවසේ වගෙයි මට නිච්චි.

පිට රටකදී තමන්ගේ රටේ, තමන්ගේ භාෂාව කතා කරන අයව දැක්කම කාට වුණත් පුදුම සතුටක් දැනෙන්නේ. ඕක ඉතිං මටය කියල වෙනසක් තියෙනවයැ. ඒ සතුට භුක්ති විඳිමින් අර අංගනාවන් දෙන්නගෙ පස්සෙන්ම යද්දී හිටි ගමන්ම එක්කෙනෙක් පිටිපස්සට හැරිලා බැලුවා.
බැලුවේ මගෙ දිහාවම නෙවෙයි. පාරේ එයාලට පස්සෙන් එන හැමෝම දිහා... ක්ෂණික පොදු බැල්මක්.

අම්මට සිරි!
‘යකඩෝ, මෙයානෙ මේ!’
ඒ හැරිලා බැලුවේ ඒ කාලේ ලංකාවේ ප්‍රසිද්ධ වගේම දක්ෂ නිළියක්. හොඳම වේදිකා නාට්‍ය නිළිය සම්මාන දිනපු එයා ෆිල්ම්ස් දෙක-තුනකත් රඟපෑ බවයි මට මතක. ඊට අවුරුදු කීපෙකට කලිනුයි, එයා එංගලන්තයට සංක්‍රමණය වෙලා හිටියේ.

“ඒයි ඒයි, සිංහලෙන් කතාව නවත්තපං බං. අර ඉස්සරහින් එන මිනිහා ලංකාවේ මිනිහෙක්; සෙවලයෙක්.” කර වටේ දමාගෙන හිටි මෆ්ලරයෙන් මුහුණේ බාගයක් වහගන්න ගමනුයි, එයා කිව්වේ. “අපිත් ලංකාවෙන් කියල දැනගත්තොත් මළ කරදරේ බං.” එයාගේ කතාවෙන් වුණේ මිතුරිය එහෙම පිටින්ම නිශ්ශබ්ද වෙච්චි එක.
එහෙමයි, මට තව පැරණි රසාංග ටිකක් අහගන්න තිබ්බ chance එක එදා නැති වුණේ.

බැරි වෙලාවත්- අනේ, ලංකාවේම අය නේද කියලා, මමත් එයාලට කතා කළා නං...
තවමත් මට කල්පනා වෙන්නේ මාත් සෙවලයෙක් වෙන හැටි!

ඒ වගේමයි. එයා මාව ලංකාවේ කෙනෙක්ය කියලා අඳුනගත්තේ නැත්තේ ඇයි? ඒ තරමටම ශ්‍රී ලංකාවේ උදවිය පෙනුමෙන් එකිනෙකාට වෙනස්ද?     

සේද රෙදි* කච්චිය ගැනත් ලියන්න අමතක වුණා හෙම නෙවෙයි හොඳේ. පස්සේ ලියන්න තියෙන කාරණයකට ඒක අදාළ නිසා, ඒ විස්තර ළඟදීම දවසක කියන්නං. එතකං...
à ඊළඟ කොටසට... 

තිස් එකේදී... -දාහතරවෙනි කොටස

ඔව්... Blog ලිපි ලිවීමට මුල් තැන දීම ටික දවසකට පැත්තකින් තියන්නෙමි; එහෙත් ලැබෙන සියලු විවේකයන්හිදී ඔබ වෙනුවෙන්  මෙසේ ලියන්නෙමි.

මානෙල් නංගී අම්මාවත් නිවසේම නවත්වාගෙන සියලු වතාවත් කරන්නට සූදානම්ව සිටියි. මට කරන්නට හැක්කේ එහි රැඳී අම්මත් එක්ක සතුටු සාමීචියෙන් කල් ගෙවීම විතරකි. අපට මේ තරම් දේ ලබා දුන් අම්මා මියගිය පසු නොවේ, ජීවත්ව හිඳිද්දීම එයාව සතුටින්; තෘප්තිමත්ව තියන එකනෙ වඩා වැදගත්...

අපි වටපිටාවේ සිද්ද වෙන දේවල් ගැන උනන්දු වෙන්න ගන්නේ ඒවා අපටත් රිදවන්න ගත්තට පස්සේ. ඩිමෙන්ෂියාව (Dimentia) ගැනය කියලා... 

අම්මා මානෙල් නංගිලගේ ගෙදරට සැපත්වී පැය දෙක-තුනක් යන්නටත් කලින් නෙවිල් මාව කොට්ටාවට කැටුව ගියේය. එහෙදී කෙරුණු අපේ කතාබහ පැය තුනකටත් වඩා දිග්ගැහුණේය; රෑ කෑම පහුවෙලාත් දිගෑදුණේය...

“එංගලන්තේ ඉන්දදී නං අම්මා එක දිගට පැයක්වත් නින්දට නොවැටී ඔහොම නැඟිටගෙන ඉන්නෙ නෑ, ලොකූ... පුදුමයි, දැන් මෙච්චර වෙලා හිටියා.” දීපාල් කිව්වේය.

“අම්මට හරි සතුටුයි වගේ ලංකාවට එක්ක ආවට.”

ඒත් ඊයේ ලංකාවට පැමිණි බවත්- මානෙල් නංගිගේ ගෙදර ඉන්න බවත්- අප හමු වුණු බවත්- අද උදේ වෙද්දී අම්මාට සහමුලින්ම අමතකවී ගිහිංය!
“ඩිමෙන්ෂියාවේ හැටි ඔහොමලු ලොකූ. අද ඒවා හෙට මතක නෑ. ඒ වුණාට හද්ද පරණ කතන්දරත් මතකයි. ඒවා තාම අම්මගේ ඔළුවෙ.”

මනුස්ස ගතියෙ වැරැද්දක්ද මංදා, වටපිටාවේ සිද්ද වෙන දේවල් ගැන අපි උනන්දු වෙන්න ගන්නේ ඒවා අපටත් රිදවන්න ගත්තට පස්සේ. ඩිමෙන්ෂියාව (Dimentia) ගැනය කියලා විතරක් ඒකෙ වෙනසක් වෙන්න බැහැනෙ. නෙවිල්ලගේ අම්මට මේ අසනීපය හැදුණාම තමයි අපිත් මේ ගැන උනන්දු වුණේ.

‘ඩිමෙන්ෂියාව (Dimentia) කියන්නෙ දැන් දැන් සමාජය අතර නිතර කතා බහට ලක්වෙන රෝගී තත්ත්වයක්. ඒ වගේම තමයි දැන් දැන් රෝගීන් සංඛ්‍යාව සීඝ්‍රයෙන් ඉහලට යන රෝගී තත්ත්වයක් විදියට Dementia හඳුන්වන්න පුලුවන්. මේ රෝගයේ ප්‍රධාන ලක්ෂණය තමයි අමතක වීම (Loss of memory). අපි දන්නවා අමතක වීම අපි හැමෝටම තියෙන ප්‍රශ්නයක්. නමුත් මේ අමතක වීම කෙනෙක්ගේ ජීවිතයම ගැටලුවලින් පුරවන්න පුලුවන් විදියේ අමතක වීමක් කීවොත් නිවැරදි. ඉතින් මේ නිසාම මේක අමතක වීමේ රෝගය (memory disorder) කියලත් සමහරු හඳුන්වනවා.

ඩිමෙන්ෂියාව යනු රෝග ලක්ෂණ කිහිපයක එකතුවක් එහෙමත් නැත්නම් සහලක්ෂණයක් (Syndrome) කියන්න පුලුවන්. මතකය (Memory), හේතු දැක්වීම (Reasoning) සහ සිතීමේ හැකියාව (Thinking ability) අහිමි වීම වැනි තත්ත්ව එයට අයත් වෙනවා. ඩිමෙන්ෂියාව සඳහා ඇල්සයිමර් රෝගය (Alzheimer’s disease) ප්‍රධාන වශයෙන් හේතුවක් වෙනවා.’

2022 මාර්තු මාසයේ පළ වුණු වාර්තාවකයි ඒ විස්තර තියෙන්නේ. එතැන මෙහෙම විස්තරයකුත් තියෙනවා.

‘ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ දත්තවලට අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ මරණවලට බලපාන ප්‍රධාන හේතු අතරින් හතරවෙනි ස්ථානය අයිති වෙන්නේ ඩිමෙන්ෂියා රෝගයට. ඒ ප්‍රමාණය සමස්ත මරණවලින් 6.22% ක් විතර වෙනවා...’

ඔය වාර්තාවේ කියවෙන විදිහටම ඩිමෙන්ෂියා රෝගීන් ගණන ඉතාම ඉක්මනින් වැඩි වෙමින් තියෙන්නේ. ඒ බව වඩාත් තහවුරු වෙන්න ගත්තේ පහුගිය දවස් ටිකේ. අපේ අම්මා ගැන අහන එක-එක්කෙනාගෙන් හම්බ වෙන ආරංචිවලින්...

ඒ ගැන හිතද්දී ඉස්සෙල්ලාම මගේ මතකයට එන්නේ ආතර් සී. ක්ලාක් ශ්‍රීමතාණන්ගේ පොත් දෙකකි.

“ඔයා දන්නවද? අපේ පුංචි අම්ම අපේ අම්මට වැඩිය අවුරුදු පහළොවක් බාලයි. ඒත් ඒ මනුස්සයට දැන්මම ඩිමෙන්ෂියාව.” අපි එදා කොට්ටාවට යන අතරේ නෙවිල්ට කියවුණු බවත් මට මීටර් වෙන්නේ දැන් මේවා අකුරු කරනකොටය.

මෑතක හිට මානුස්ස අපේ මතක ගබඩාවන්ට මෙහෙම විනේ කැටෙන්නට අරං තියෙන්නේ ඇයි?      

මෙහෙම අතීත මතකයන් ගබඩා වී තිබෙන්නේ මිනිස් සත්ත්වයන්ගේ මොළයේ විතරක්ද? එහෙම ගබඩා වී තිබුණත්, ඒවා යළිත් ආවර්ජනය කර ගන්නට හැකි වුණත්, ඒවා තවත් පාර්ශ්වයකට සන්නිවේදනය කරන්නට නම්... දියුණු භාෂාවකුත් අවශ්‍ය වෙයි. ඒ මට හිතෙන හැටිය; මා දන්නා හැටිය.
ඒ ගැන හිතද්දී ඉස්සෙල්ලාම මගේ මතකයට එන්නේ ආතර් සී. ක්ලාක් ශ්‍රීමතාණන්ගේ පොත් දෙකකි. (නූලට- රූලටම කියනවා නම් ඒ පොත් දෙකේ සිංහල පරිවර්තනයන්ය).
පළමුවැන්න ‘ගැඹුරු මුහුද’යි. දෙවැන්න ‘ඩොල්පින් දූපත’යි.

තල්මසුන්ගේ උසස් මතකයන් ගැනත්, සංකීර්ණ සන්නිවේදන හැකියාවන් ගැනත් ඒවායේ කියවෙයි.

ඒ එක්කම මට සිහි වෙන්නේ ‘මී මැස්සන්’ තම සගයන්ට ‘රොන් සහිත මල්’ කරා යන ආකාරය පෙන්වන ‘නැටුම් කලාව’යි. ඒකත් අදහන්නට වටිනා සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියකි.

“ඒ වුණාට නිමල් අයියේ, වචනවලින් / රූපවලින් නැතිවත් සන්නිවේදනය කරන්න පුළුවන් කියල ඔයා දන්නවද?” ටික දොහකට කලින් අප අතරේ කෙරුණු කතාබහකදී දොස්තර අයස්මන්ත මහත්තයා මේ ලියන්නාගෙන් ඇහුවේය.

“... මම කියෙව්වා එක දූපතක ඉන්න ගෝත්‍රික මිනිස්සු කණ්ඩායමක් ගැන. එයාලා අතරේ වාචික සන්නිවේදනයක් කෙරෙන්නෙම නැතිලු. ඒ කියන්නේ කතා කරන භාෂාවක් නෑ. වචනවලට ලඝු වෙලා / සීමා වෙලා නැති සන්නිවේදනයක් තියෙන ඒ මිනිස්සුන්ට පුළුවන්ලු ගුවන් යානයක් ක්ෂිතිජයේ පෙනෙන්නට පටන් ගන්නත් කලින්, ඒ බව දැන ගන්න...”

“ඉතිං මහත්තයෝ, ලියමුකො- ඔය දේවල් ගැන.”
අප කතා කරමින් හිටියේ භාෂාව හා සන්නිවේදනය ගැනයි. ඊට පස්සෙත් කිහිප වාරයක්ම මං දොස්තර උන්නැහෙට මතක් කළත්; ඒ ලිවීම කෙරෙන්නට තවම Green ලයිට් එක තියා Yellow ලයිට් එකවත් පත්තු වුණේ නැත.

‘ස්වයං සන්නිවේදනය’ කරන්නට නං භාෂාවක් නැතිවත් ඇහැකිය. (ස්වයං සන්නිවේදනය- ස්වයං වින්දනය වචනයත් එක්ක පටලවා ගත යුතු නැත.) මගේ කල්පනාවේ හැටියට ‘අවම වශයෙන් දවසකට එක වතාවක්වත් ස්වයං සන්නිවේදනය කරන ගොඩේ’ය අප ඉන්නේ.
හිතා බලන්න! කැඩපතක් ඉස්සරහට ගිහිං- අපේ පිළිබිඹුව දිහා බලා අප කරන්නේ, අපටම යම්කිසි පණිවිඩයක් සන්නිවේදනය කර ගැනීම නොවේද?

ඒකාට සෙනෙහස විමධ්‍යගත කරන්නට පුළුවන්ය. ඒ කිව්වේ එකවර දෙතුන්-දෙනෙකුට වුණත්...

ඉස්සර නං දවසකට දහ-දොළොස් වතාවක්වත් මං වහන්සේත් කන්නාඩිය ඉස්සරහට ගිහිං, ඒ ස්වයං සන්නිවේදනය කර ගත්තා මතකය. දැන් එහෙම කෙරෙන්නේ තට්ටය වැහෙන විදිහට තියෙන කෙස් ගස් ටික ආම්බාං කර ගන්නා වෙලාවට විතරකි. ඒ වෙලාවට කන්නාඩිය අස්සෙන් මට ඔරවන්නේ කවුදෝ නාකි හම්පඩයෙකි. ඒකා දැක ගන්නට මංවත් කැමති නැත.

එහෙව් මගේ වත්මන් රුව පද්මේගේ නෙත ගැටුණොත්...

‘දැන් තමයි ඔයාව දකින්න නැති අඩුව තේරෙන්නෙ. ලියුම් ලියලා පුරුද්දක් මට නැහැනේ. ඒත් මොනා හරි කුරුටු ගාන්න හිතෙන්නෙ. හරි පාලුයි. තව මාස පහක් තියෙනවා නේද?’ එයරෝග්‍රෑම් කොළයක ලියැවුණු කෙටිම - කෙටි ලිපියක පද්මෙ ලියා තිබුණේය. ‘ඔහෙ හොඳයිද. අලුතින් යාළුවො එහෙමත් හම්බ වෙන්නැතිනෙ...”

පද්මෙ එහෙම අහලා තිබුණු ලියුම ආවේ අලුත් යහළුවාගේ; අශාන්ගේ සමුගැනීමත් එක්කමය.

ජීවිතයක හැටි! වෙන කාගේවත් නොවේ... මගේ.
මීට මාස දෙක තුනකට කලින් අශාන් කෙනෙක් මගෙ ජීවිතයට ඇවිත් හිටියේ නැත. එතකොට මගේ රහස් විශ්වයේ  වැඩි ඉඩක් අරගෙන හිටියේ පද්මේය. පහුගිය මාසයේ අශාන් හදිසියේ ඒ ඉඩකඩ අත්පත් කර ගත්තේය; හදිසියේම පිටත්ව ගියේය. උදාවෙන හෙට දවසේ කවරෙකු එතැනට පැමිණේවිද?

නිමල් දිසානායකගේ එක ගතියක් ගැන මෙතනදී කියන්නට වෙයි.
ඒකාට ‘සෙනෙහස’ විමධ්‍යගත කරන්නට පුළුවන්ය. ඒ කිව්වේ එකවර දෙතුන්-දෙනෙකුට වුණත් සෙනෙහස; ආදරය පුදන්නට හැකිය. (එහෙම කොහොමදැයි ඔබ අසන්නට ඉඩ තිබේ. මට දිය හැකි තාර්කික උත්තරයක් නැති විත්තිය කනගාටුවෙන් වුණත් කිව යුතුය.)

‘තිස් එකේදී - 12ට comment එකක්...’ පෝස්ටුවට කමෙන්ටුවක් එවන Unknown රසිකයෙකු කියන්නේ
‘නිදි මෙහෙමයි වැඩේ, ආදරය කියන්නෙම අතාර්කික දෙයක්. ඒත් ඒක අස්සෙ තර්ක කර කර ප්‍රශ්න අහ අහා බුද්ධිමත් බවක් පෙන්නීමට යාම මෝඩකමක්.

කොටින්ම ඕනෙම දේක හැබෑ ලස්සන පේන්නෙ ඒක ඒ තියෙන ස්වභාවයෙන්ම විඳිද්දි මිසක් කෙස් පැලෙන මෝඩ තර්කවලින් නෙවෙයි.

ආදරය ලස්සනම තාර්කික නොවුණු තරමට. ප්‍රශ්න කිරීම් අඩුවුණු තරමට, මෝඩ තර්ක කිරීම් හා මෝඩ ප්‍රශ්න කිරීම්වල ඇත්තේම ආදරණීයව අනාගතයට මුහුණ දීමට ඇති බියගුළු බවයි.

ජීවිතයේ දී ඉතා ම තාර්කික පුද්ගලයන් බොහෝ වෙලාවට ආදරයේ දී අන්තිම අසාර්ථක වන බව මම ඇස් පනාපිට ම දැක තිබෙනවා.
ඒක එහෙම වෙන්න හේතුව මොකක්ද කියන එක තරමක් ගැඹුරින් විමසා බැලිය යුතුයි

මුහුදේ නානකොට අප වින්දනය කරන්නේ මේ අතාර්කික බවයි. මේ යටපත්...

සාමාන්‍යයෙන් තාර්කික පුද්ගලයන් ජීවිතයේ හැම දෙයක් ම තේරුම් ගැනීම සඳහා මෙවලමක් ලෙස තර්කනය තෝරාගන්න බව...’ ඒ රසික හිතවතාගේ සාරවත් comment එක වචන 597ක් දිගු එකක්. මං ඉහළින් දැම්මේ උපුටා ගත් මුල් වචන 109යි. මෙන්න අවසන් වචන 66ත්...

‘... මුහුදේ නානකොට අප වින්දනය කරන්නේ මේ අතාර්කික බවයි. මේ යටපත් වීමයි. මේ අවිනිශ්චිත බවත් එක්ක සෙල්ලම් කිරීමයි.
මේ අතාර්කික බව වින්දනය කරන්න ඉගෙන ගත් කෙනෙකු ආදරයේ දී තර්කානුකූල වෙන්න මහන්සි වෙන්නේ නැහැ.

ඔවුන් වුවමනාවට වඩා ප්‍රශ්න අහන්නේ නැතිව, ඕනෑවට වඩා බුද්ධිමත් වෙන්න උත්සාහ කරන්නේ නැතිව මුහුදු රළට මොහොතකට තමන් යටපත් කරගන්න ඉඩ හරින්න. Love is driven by feelings and not by the logics or algorithms.’

තවමත් මට හරිහැටි තේරුම් ගන්නට බැරිවී තියෙන්නේ ‘මෙතුවක් කාලයක් තිස්සේ මා ආදරය කර තිබේද?’ කියන එකයි. එහෙම හිතෙන්නේ මා ලිංගික සබඳතා පවත්වා ඇති අභී අයියා, සංජේ, දේමිත්ත, පද්මෙ වැන්නවුන්ටත්- එවන් සමීපවීමක් නොතිබුණු දීඝායු, අශාන් වැන්නවුන්ටත් එක ලෙසින්ම සෙනෙහසින් සිටින්නට මට හැකිවූ බැවිනි.
හැබැයි ඒ සෙනෙහසට ලක් වූවන් ඈත්වී ගියවිට එය (ඉමහත් වේදනාවක් වුවද) ඉවසා දරා ගැනීමටත්; ඉක්මනින්ම යථා තත්ත්වයට පැමිණීමටත් මං වහන්සේට අපූරු හැකියාවක් තිබිණි.

ඒ වතාවෙත් එහෙමය. අශාන්ගේ නික්ම යෑම මට ගෙනාවේ ලොකුම දුකකි. ඒ ශෝකයෙන් ආතුර වෙනවාත් එක්කම මට ලැබුණු පද්මෙගේ ලිපිය අර දුක අකා-මකා දමන්නක් වුණේය.

“... ඔයා මීට කලින් ලියුම් ලියලා නැති වුණත් කමක් නෑ. අකුරු වැරදුණත් කමක් නෑ. පුළුවන් විදිහට මට ලියන්නම ඕනි. ඔයා නොලිව්වත් මම ඔයාට ලියනවා. හැබැයි ඔයාල ගෙදරට නං ලියුම් එවන්න බෑ. කවුරු හරි යාළුවෙකුගේ ඇඩ්‍රස් එකක් හොයල එවන්න, මතක ඇතිව.” මම පද්මෙට කීවෙමි. “ඔයා එහෙම කරනව නේද?”

ලංකාවෙන් එන්නට කලින් මං එහෙම ඇහුවා විතරකුත් නෙවේ. මගේ එංගලන්ත ලිපිනය ලියූ Aerogramme කොළ කිහිපයකුත් පද්මෙට දුන්නෙමි.

(මං හිතන්නේ, වර්තමානයේ ගුවනින් ලිපියක් යවනවාට වඩා අඩු වියදමකින් පිටරටක ඉන්නා අය එක්ක පණිවිඩ හුවමාරු කර ගන්නට හැකිය. නමුත් ලියුම් කරදාසියකින් දැනුණු සමීපකම ඒ ක්‍රමවලින් දැනෙනවා යැයි මොට්ට මට නොසිතෙයි. සේරෝටමත් වඩා මට නං වටින්නේ ලියුමක තිබෙන කල් පැවතීමේ ගුණයයි..!)

මා වෙනුවෙන් බරපතළ රාජකාරියක් කරන්නට උපාලි ජයරත්න හිතවතා එකඟ වී... (ජාතසේ සභාවේ යූ.ඩී. නිශාන්ත කුමාරත්, උපාලි ජයරත්නත්, මාත්...)

මට හිතා බලන්නට වුණු අනෙක් කරුණ වුණේ, මට හිටි මිතුරු මිතුරියන් ගොන්නයි. ‘උඹ එංගලන්තෙට ගියාට කමක් නෑ. අපිටත් එහෙ විස්තර ලියල එවපං!’ ගොඩ දෙනෙක් මට කීවෝහ. එහෙම කරනවා යැයි ඔවුනට මගෙන් පොරොන්දුත් ලැබිණි.

ඒ මා වෙනුවෙන් බරපතළ රාජකාරියක් කරන්නට උපාලි ජයරත්න හිතවතා එකඟ වී සිටි බැවිනි. (ඔයාලාට මීට කලින් උපාලිව හමුවී තිබෙයි. මල්වතු ඔයේ සැඬ පහරට හසුවී ගිලෙන්නට ගිය මේ ලියන්නාව අනුරාධපුර සෞඛ්‍යදාන ඒකකයේ ‘කිරිල්ලී’ විසින් බේරා ගන්නා මොහොතේ එතැන උන්නේ මේ උපාලිය.)

“උපාලි, තරහ නැතිව ඔයා මට ලොකු උදව්වක් කරන්න ඕනි. මං එහාට ගියාට පස්සේ අපේ ගෙදරටයි, යාළුවන්ටයි සේරටම ලියුම් ලියන්න වෙනවනේ...”
“නිමල් අයියට වෙන වැඩක් කර ගන්න වෙලාවක් ඉතුරු වෙන එකක් නෑ, එහෙම කරන්න ගියොත්.”
“එහෙමයි කියල ලියුං නොලියා ඉඳලත් බෑනෙ, උපාලි. ඒකට තමයි මට ඔයාගේ උදව් ඕනිත්. මම හිතුවේ, එක ලියුමක් ලියලා ඔයාට එවන්න. පොදුවේ විස්තර  කියලා... ඔයාට තියෙන්නේ ඒවා foto copy ගහලා එක-එක්කෙනාට තැපැල් කරන්න.”

“ඒක එච්චර හරි නෑ නේද නිමල් අයියේ? නිකං එපා වාහෙට හොදි බෙදනවා වගේ...” උපාලි කිව්වේය.

“ඉන්නවකො මනුස්සයො කියනකල්. ඒ පොදු ලියමන එක්කම එකේක්කෙනාට වෙන වෙනමත් පොඩි- පොඩි ලියුම් කෑලිත් එවන්නයි මම හිතුවේ. ඔයාට පුළුවනිනේ foto කොපි කරපු එව්වත් එක්ක ඒ ලියුං කෑලි අමුණන්න. නැතුව හැමෝටම එහෙ ඉඳලා වෙන-වෙනම ලියුං එවන්න ගියොත්...” මං ඒ සැලසුම ගැහුවේ වියදමත්, කාලයත් දෙකම ඉතිරි කර ගන්නටය.

ලියුම් කවර මිටියකුත්, මුද්දර තොගයකුත්, සල්ලි ටිකකුත් උපාලිට දුන් විට ඒ හාදයා සල්ලි ආපහු දෙන්නත් හැදුවේය. “මම foto කොපි ගහ ගන්නං...”

“හරි! හරි!! තමුසෙත් කමියුනිකේෂන් එකක් දාගත්ත දවසට එහෙම කරනවා. දැනට මේ සල්ලි තියා ගන්නවකො.”
ඒත් උපාලිට, ඒ දවස්වල වැහි වැහලා තිබුණු Communication Centre එකක් දමා ගන්නට උවමනා නොවුණේ ‘ග්‍රාමසේවා නිලධාරි’ තනතුරක් ලැබුණු බැවිනි.
ඒකත් මට වාසනාවට හිටියේය. ‘බිරිඳ’ පත්තරයට නවකතාවක් ලියන මගේ දොළදුක සපුරාලන්නට මඟ පාදා දුන්නේ ‘උපාලිගේ වසමේ වෙසෙන්නියක වුණු නිලූකා රේඛානි නිළිය’යි!
(ස්තුතියි උපාලි- නිලූකා- ජයන්ත- කීර්ති ඔක්කොමලටම!)

කෝ අදවත් මර්වින් පුතා ලියුමක් එවල නැද්ද?

ඉතිං අරහෙම ලියුම් යැවුණු නිසා, හැම සතියකම මටත් ලංකාවෙන් ලියුම් තුන හතරක් ආවේය. එයින් සමහරක් මම හඬ නඟා කියෙව්වෙමි. (හැම ලියුමක්ම නොවේ! වැඩිහිටියන්ට පනමයි ජාතියේ ලියුමුත් ඉඳහිට ලැබුණනෙ.)

“කෝ අදවත් මර්වින් පුතා ලියුමක් එවල නැද්ද?” සමහර දවසකට අපේ අම්මා මතක් කරලාම ඇසුවාය. එහෙම ඇහුවේ මර්වින්ගේ ලියුම් කියවලා රස වැටුණාමය.
මට නම් ඒ ලියුම්වල රස තවත් වැඩි වෙලා දැනුණේ, මර්වින්ගේ අත් අකුරු නිසාය.

දවස් කීපයක සිටම සෙව්වත් 1985 එංගලන්තයේ හිටිද්දී ලැබුණු ලියුම් මිටිය හොයා ගන්නට ලැබුණේ නැත. 1994 දෙවැනි වතාවට මා එහි ගිය විට මර්වින් එවූ ලිපියක foto කෑල්ලකි උඩින් තියෙන්නේ. පහතින් දමන්නේ ලියුමේ මුල් කොටසයි.

‘කචල් පුරේ සිට.
බු.ව.2513 වු වප් මස තෙවන බුද දින.

සබඳ

“ලෝකෙන් කචල් රට ලංකාවයි, ලංකාවයි අබිලික් ලංකාවයි” ගැටයකු ඔලුවෙන් සිට ගෙන කියනවා මට ඇසේ. වැන්දඹුවෝ රජකමට පොර කෑහ. හැකියාව ඇති වැන්දඹුව රජ විය. කෙහෙවලු අල්ලා නොගෙන සටන නිමවිය. මෙය කාන්තාවන්ගේ සදාචාරාත්මක ගුනය පෙන්නුම් කොට ලොවට ආදර්ශයක් දී ඇත.

හැට පැන්න දෙනවක හාමිනේ සයිස් සුදියක් හමු වුණොත් ට්‍රයි එකක් දාල...

දැන් අපට ප්‍රොබ්ලමයක් නැත. 3.50 හට ගල් පන්* (මෙතැන පයන්නට ා එකතු කරන්නට මර්වින්ට අමතක වෙලාය!) ඇත. එය පොගවා කෑමට පරිප්පු හැලි ගනන් ඇත. මිනිසුන් කිරි නැතිව පැණි කෑමට පටන් ගෙන ඇත්තේය. ඉන් මත්වන දිනය වැඩි ඈතක නැතිවාසේය. ප්‍රභාකරන් අගමැති වුවත් පුදුම නැත.

චන්ද්‍රිකා රූපවාහිනියෙන් නිකුත් කරන ලද පුවත් මින් නිමයි...

... ඔබ සතුටින් සිටින බව ඇසීමද සතුටකි. හැට පැන්න දෙනවක හාමිනේ සයිස් සුදියක් හමුවුනොත් ට්‍රයි එකක් දාල බැලුවොත් නරකද. අඩු ගානේ නානකොට පිට අතුල්ල ගන්නවත් කෙනෙක් ඉන්න එපැයි.

ඔබ අපේ කස්ටිය ගැන අසා තිබුනා මතකයි.
1. නෙවිල්:- දඩාවතේ යන බල්ලෙකු වැනිය.
2.කුමුදු:-  දාහට අරං නිකංම දුන්නාසේය....”
à ඊළඟ කොටසට...