Thursday, September 20, 2018

රැජින COLOMBO එයි - තෙවෙනි කොටස

බිංදුගේ සිරුර වැඩෙන වේගය මෙන් දෙගුණයක වේගයෙන් ඔහුගේ පුරුෂ නිමිත්ත...
‘මාගම් සෝලියෙදී’ සුදු බණ්ඩා වතුර කළගෙඩි දහඅටහමාරක් එක හුස්මට බොයි. බිංදු මාස දෙකෙන් කතා කරන්නට පටන් ගනියි. බිංදුගේ සිරුර වැඩෙන වේගය මෙන් දෙගුණයක වේගයෙන් ඔහුගේ පුරුෂ නිමිත්ත වර්ධනය වෙයි. ඇබිත්ත උන්නාන්සේගේ සත්‍යක්‍රියා මහිමයෙන් වැහි නැති අකුණු දෙකක් සොබනිගේ නැන්දම්මාටත්, හීන් අම්මාටත් වදියි......

දෙවෙනි කොටස අවසානයේදී මම එහෙම කිව්වෙමි. ඒ මොහාන්ගේ අද්භූත සංකල්පනාවල දිග-පළල පෙන්වන්නටය. මේ බලන්න. මේ ‘ලොවීනා’ එකේ එව්වාය.

1. පුන්නා වැඩිවිය පත් වන්නේ ළිඳේ වතුර යට නිදාගෙන සිටියදීය. (වතුර යටදී හුස්ම ගන්න නම් පුන්නාටත් කරමල් තිබුණා විය යුතුය.)
2. ලෙයින් මසින් හැදුනු පෙද්රෝ ගැස්කොන්, පුන්නාගේ දුම් කබලෙන් නඟින ධූම වලාව මැද්දෙන් මතුවී ඇය හා සමහන් සුව විඳියි. එච්චර විතරක් නොවේ. පුන්නාව බඩ ගැබ්බරත් කරයි. (ජීව විද්‍යාත්මකව නම් ගැබක් පිහිටන්නේ ඩිම්බය හා ශුක්‍රාණුවක් සංසේචනය වීමෙනි. එතකොට මේ ශුකාණුව ආවෙත් දුමාරය මැදින් මායාවක් ලෙසද?)

පෙද්රෝ ගැස්කොන් පුන්නාගේ දුම් කබලෙන්......
3. උක්කු මැණිකාගේ කුකුළු කොටුවේ කිකිළියෝ පුන්නාගේ කටහඬින් දොඩන්නට පටන් ගනිති.
4. වශී බන්ධනයකින් වසඟ කරගන්නවා වගේම, ලොවීනා අකැමැති අග්‍රාණ්ඩුකාරයා දුරස් කරන්නට පුන්නී වශී මන්තර අග සිට මුලට මතුරයි. - ඔය අතලොස්සක් පමණි.

‘රැජින’ පොතේත් මේ මායාවන් ගොඩකි. 

කුඩාතිස්ස රජ්ජුරුවන්ගේ ඇඟේ දුවන්නේ කොළපාට රුධිරයයි. කුදිරමලේදී මහ පොළොවේ වැළලී හිඳ මරණයෙන් උත්ථාන වෙන මිසර නාවිකයන් දෙන්නා ගලේ ගැහුවත් මැරෙන්නෝ නොවෙති. රජ පොකුණේ මාළු අනුලා රාජිනිය එක්ක උන්ගේ රහස් බෙදා ගනිති; ඇගේ පෙම් පට්ටන්දරවලට හූමිටි තියති. දරකැටිතිස්ස මියගියත් ආදරයෙන් ගැහෙන හදවත නවතින්නේ නැත...... රැජින කියවද්දී ඔහොම තැන් එමට හමු වෙයි.

ඔයාලා හිතන්නේ COLOMBO, ආදරණීය වික්ටෝරියා පොත් ඒවායින් තොරය කියලද? අනේ නැත. ගොඩාක් ඇත, මදිය නොකියන්නම.

කොච්චර අරුම-පුදුම දේවල් ලිව්වත් මොහාන්ගේ ‘භද්‍ර ඝටයේ’ එව්වා ඕනෑ තරම් තියෙනවා වගේය. (දෙව් ලොව තිබෙතැයි කියැවෙන, සිතූ පැතූ සම්පත් ලබා දෙන ඒ ‘කළගෙඩිය’ ගැන මා ‘නීල බිඟු කැල’ පෝස්ටුවෙදී ලියා ඇත.)

ඉසබෙල් අයියන්දෙගේ පොත් රැසක්මත්......
ඉසබෙල් අයියන්දේගෙ පොත් රැසක්මත් ‘ඉන්ද්‍රජාලික යථාර්ථවාදය’ අනුව යමින් ලියැවී තියෙනවා යැයි විචාරකයෝ කියති. 

ඒත් එව්වා විවරණය කරන්නේ හැබෑ ජීවිතයයි. ඒ ඒ රටවල පවතින නීති-රීති-බාධකවලින් පැනගන්නට ඇයත් මේ උපාමාරුව යොදාගෙනද? කොයි රටෙත් බලයට පත් වෙන්නේ එකම වරිගයේ මිනිසුන්ය; වැරදි පෙන්වාදීම් නුරුස්සන්නන්ය; විවේචන දරාගන්නට කොන්දක් නැති එවුන්ය; පරාර්ථය පතන බව කියමින් ස්වාර්ථය තකන්නන්ය; නිර්මාණකරුවකුට ඔවුන්ගෙන් බේරෙන්නට ලෙහෙසිම ක්‍රමයකි, අතීතයට රිංගීම.

අප හැම දෙනාම අතීතකාමියන් බව මගේ විශ්වාසයයි. ඒ නිසාම අප අතීත විත්ති, ජනප්‍රවාද, ජනශ්‍රුති ආදියට කැමැතිය. අපි අතීතයට පෙම් කරන්නෙමු.

1994 දෙසැම්බර් 25 වෙනිදා; නත්තල් දවස මට සදානුස්මරණීය දවසකි. එදා මා උන්නේ එංගලන්තයේ, සවුත් හෝල් පෙදෙසේ බස් නැවතුමක, ‘black ice’ මිදෙන සීතලෙන් ගල් වෙමිනි. 

එංගලන්තය වැනි රටවල නත්තල් දවසේ පාර හොඳටම පාලුය, බස් ගමනත් අඩුය. අර පට්ට සීතලේ ගැහෙමින් හිටි මා උණුසුම් කළේ ‘රීඩර්ස් ඩයිජස්ට්’ සඟරාවේ තිබුණු ලිපියකි. ‘සතුට කියන්නේ කුමකටද?’ වැනි මාතෘකාවකිනි, ඒ ලිපිය තිබ්බේ.

ඒ ලිපියේ අරටුව; හරය මට ජීවිත කාලයටම අමතක නොවන්නකි. එය එතරම්ම අරුත්බරය.

1994 දෙසැම්බර් 25 වෙනිදා මා උන්නේ....
රසම කෑමක් ගන්න. නැරඹූ චිත්‍රපටයක්, තැනක් ගන්න. කියවූ පොතක්, බැලූ නාට්‍යයක්..... ඒ හැම විටකම අපි යම් තෘප්තියක් ලබමු. එහෙත් පසුව ඒ ගැන මෙනෙහි කිරීමේදී පළමු සතුටට වැඩි යමක් නොවිඳිමුද? හැම අත්දැකීමක්ම පසුව මතක් කරද්දී මිහිරක් දනවයි. 

කොතරම් කටුක අත්දැකීමකදී වුණත් මේ ධර්මතාව පොදු බව ඒ ලිපියෙන් කියැවිණි. ඒ අත්දැකීම කටුක නම්, දුෂ්කර නම්, අමිහිරි නම් එය සිහි කිරීම වඩාත් ආනන්දජනකය. මා ගැන නම් එය ඇත්තකි. අතීතය මෙනෙහි කිරීම කොතරම් චමත්කාරජනකද; විස්මිතද; සදානුස්මරණීයද? සතුට යනු එය නොවේද?

ගබ්රියෙල් ගාර්සියා මාර්කෙස්ගේ නවකතාත් අපට අල්ලා යන්නේ මේ අතීතයට ඇති ඇල්ම නිසාද? එයට උත්තරය ‘ඔව්’ නම් මොහාන්ගේ ‘ඉන්ද්‍රජාලික යථාර්ථවාදී කතන්දර’ ශ්‍රී ලංකේය පාඨකයන්ගේ ප්‍රසාදයට පාත්‍ර වීමේ අරුමයක් නැත.

මෙතැනදී නම් හීනියට මගෙම හොරණෑව මටම පිඹගන්නට හිතෙයි. විජේසූරිය ග්‍රන්ථ කේන්ද්‍රයේ, විදර්ශන ප්‍රකාශකයන්ගේ, චන්දන මෙන්ඩිස් මහතාගේ මෙන්ම තවත් බොහෝ පොත් ප්‍රකාශකයන්ගේ  මුල් කාලීන සියලුම ප්‍රකාශන මුද්‍රණය කෙරෙද්දී ‘පියසිරියේ’ මුද්‍රණ කළමනාකරු වුණේ ‘මං වහන්සේය’. ශ්‍රී ලංකේය නවකතා ක්ෂේත්‍රයේ නව නැම්මක් ඇති කළ එවන් පොත් මුද්‍රණයට දායක වීම ආඩම්බරයක් නොවේද?

මාර්කේස්ගේ නවකතාත්.....
ඉතින්, මුද්‍රණ කළමනාකරුවකු විදියට වැඩ කරද්දී බොහොමයක් ලේඛකයන්ගේ අත් අකුරු දැක ඇති මට මොහාන්ගේ අත් අකුරු ගැන ඉරිසියා හිතෙන තරම්ය. ඔහු අර විච්චූරණ ආරළු-බූරළු ගොතා ලියන්නේ කදිම, හැඩ, කලාත්මක අකුරුවලින්ය.

ඒත් එහෙම ලස්සන අකුරුවලින් වුණත් මොහාන් ගිනි පුපුරන්නා වගේ ලියයි.

   ‘තෝ මං හිතුවටත් වැඩිය අලුගුත්තේරු බැල්ලිගෙ පුතෙක්නෙ බොල.... තෝ මගෙන්ම අහගෙන අරක්කු පෙරන්ඩ.... දැන් එනව මටම හමන්නන්ඩ.’ (ආදරණීය වික්ටෝරියා - 127 පිටුව)

   ‘බොල බොණ්ඩියේ.... තෝ කළ වරදට ගෑනියෙක් වුණත් තෝව උල තියන්ඩ පුළුවන් බව තෝ දන්නවද?’(රැජින - 201 පිටුව)

   ‘අග්‍රාණ්ඩුකාර උත්තමයෙක්ගෙ උනත් හොර ගෑනි වෙන්ඩ මට බැහැ...’
   පිංචි ප්‍රථම වතාවට මේ කතාබහ මැදට පැන්නේ එවිටය. ඈ සිය දෝණියන්දෑගේ මාන්නක්කාරකමට රවමින් මෙසේ කීවාය.
   ‘යකෝ... මේ රටේ අනික් ගෑනුත් එක්ක බලද්දි අපි ගෑනුද... අපි අපිටවත් වැඩක් නැති සත්තු... ඉතිං එහෙව් අපි, ඒ වගේ තේජවන්ත මිනිහෙක්ගේ හොර ගෑනියෙක් වුණත් මොකද...” (ලොවීනා - 242 පිටුව)

   “යකෝ ... රජෙක් හොරෙක් වෙන එක මොන තරම් ආඩම්බර වෙන්ඩ පුළුවන් කාරණාවක්ද?” (රැජින - 34 පිටුව)

අපි පාද යාත්‍රාවේ යද්දී බාගුරේ කලපුවෙන් එගොඩ වෙමින්......
වසර සිය ගණනාවක් තිස්සේ, ස්කන්ධ කුමාර බැතිමතුන් ‘පාද යාත්‍රාවේ’ යති. විශේෂයෙන් දමිළ බැතිමතුන්. ඉතින් අපටත් එහෙම යන්නට ඕනෑ විණි. 

ඒ වෙනුවෙන් අපත් මස්, මාළු, පිලිහුඩුවලින් වැළකී පේවෙමින් ඉඳිද්දී අයස්මන්ත දවසක් අපේ ගෙදර ආවේය. “නිමල් අයියේ, මං පාද යාත්‍රාවේ යනවා කිව්වම ‘වාසන්’ එකේ දෙමළ කෙල්ලෙක් රතු වේට්ටියක් ගෙනත් දුන්නා. මේ...” ඔජ වඩා එහෙම කියා දොස්තර මහතා කමිසය ගැලෙව්වේය. කලිසමේ කකුල් උඩට නවා වේට්ටිය ඇඳ හැඩ බලන්නට ගත්තේය.

“පූන නූලක් විතරයි අඩු!” මා ඔච්චම් කරද්දී, වාහනයක නළා හඬක් ඇසිණි. පීරිස් වාහනය නවතා තිබුණේ බාගයක් පාරට වෙන්නටය. (අපේ ඉඩමත් පර්චස් දහයක්වත් නැති පුංචි හුණ්ඩුවකි. වාහනයක් නැවැත්විය යුත්තේ හොඳ පරීක්ෂාවෙනි.)

වාහනය වත්තේ ඇතුළට ගන්නට පීරිස් එළියට බැස්සේ පච්චවඩම් රතු වේට්ටිය පිටින්මය.

කොයි වේලේත් පාරේම ඉන්නා අල්ලපු ගෙදර දැරිය උඩ පැනලා ගෙට දිව්වේ පීරිස්ව දුටු ගමන්මය. නිකම්මත් නෙවේ; කෑ ගසාගෙනය. “අම්මේ...... මෙන්න බුදු සාදු කෙනෙක් ඇවිල්ලා...”

ඊට ටික දවසකට පස්සේ මොහාන්ගේ වාහනය අපේ ගේට්ටුව ළඟට ආවා විතරය. අර දැරිය එවෙලේ උන්නෙත් පාරේය. “මෙන්න බුදු සාදුගේ කාර් එක එනවා!” ඇය මොරදී කිව්වාය. අයස්මන්තත් මොහානුත් දෙන්නාටම තියෙන්නේ එකම වර්ගයේ, එකම පාට වාහනය. අර පුංචි කෙල්ලටත් පෙනුණු දේ මට නම් අදත් පෙනෙන්නේ නැත. ඒ පොත් වැනි දේවල්වල මිස වාහන වගේ දේවල් ගැන මා උනන්දුවෙන් නොබලන බැවිනි. 

එහෙම බලන නිසාදෝ කෙනෙකුගේ අත් අකුරුත් මට විශේෂය!

මොහාන්ගේ අත් අකුරුත්.......
මේ අතරේම මගේ හිතේ කැකෑරෙන ගැටළුවක් ගැනත් කිව යුතුය. මොහානුත් එක්තරා වට්ටෝරුවකට හිර වෙලාවත්ද? 1. අනපේක්ෂිත සිදුවීමක්.   2. අතිශය විශ්වාසවන්ත සගයෙක්, සේවකයෙක් හෝ මෙහෙකාරියෙක්.  3. ඉතාම තීරණාත්මක අද්භූත සිද්ධියක්.   4. විශ්වාස ඝාතකයෙක්.  5. යම් ඓතිහාසීය සිදුවීමක්. 6. කරුණු වසංගා කියන දේශපාලනික අර්ථ ගැන්වීමක්, මා දකින වට්ටෝරුවයි.

මොහාන්ගේ නවකතා පහෙන්ම මේ පොදු සාධක හමු වෙයි. සමහර වෙලාවට එක පොතක එකම වර්ගයේ සිද්ධි එකකට වැඩියත්.... පුදුමය ඒ සේරම තියෙද්දීත්, මේ පොත් පහම එකකට එකක් වෙනස්වීමය; එකසේම රසවත් වීමය; අරුත්බර වීමය. පාඨක රසිකයා ඇද-බැඳ ග්‍රහණයට ගැනීමට සමත් වීමය.

මොහාන්ගේ පාත්‍රයෝ පැතලි චරිත නොවෙති. තනිකරම කළු හෝ සුදු හෝ නොවෙති. වීරයන්මය දුෂ්ටයන් වන්නේ. දුෂ්ටයන් වීරයන් වීමත් එහෙමමය. මනුෂ්‍යයෝ එසේ වෙති. ඒ මිනිසත් බව අපේ හද බැඳගන්නේ, අපත් පුහුදුන් මිනිසුන් බව හීන්සීරුවේ අපටම තහවුරු කරමිනි.

‘සන්තුට්ඨි පරමං ධනං’; සතුට පරම ධනයයි කියා තියෙන්නේ ‘ධම්මපදයේ’ සුඛ වර්ගයේ ගාථාවකය. මා කලිනුත් කියා ඇති පරිදිම මට හැම දෙයකම හොඳ පැත්තකුත් පෙනෙයි. සතුටකුත් හැංගී ඇති බව දැනෙයි. ඒ නිසාමදෝ මොහාන්ගේ සියුම් හාස්‍යමය ජවනිකා මා වශී කරගනී!

‘රැජින’ - අභය හා නාගවර්ණ දෙන්නාට දාව නිවුන් දරුවෝ 36ක් උපත ලබති. ඔවුහු මාරුවෙන් මාරුවට පන්සලේ, කෝවිලේ හා මිසර දෙවොලේ ඇදහිලි උගනිති. බුදු දහමත්, හින්දු දහමත්, මිසර දේව ඇදහිලිත් පරතෙරට දැනගනිති.... ‘මේ නිසා මාසයෙන් මාසයට ආගම් මාරු කළත් ඔවුන්ට ලොකූ වෙනසක් දැනුණේ නැත. ඒ සමානත්වය නිසා සමහර දේවල් ඔවුන්ට පැටලුණු අවස්ථාද නැතුවා නොවේ. ඇතැම් විටෙක ඔවුහු මහා විහාරයේ දී ඉගෙනගත් පාළි ගාථා, ශිව දේවාලයේදී ගායනා කළහ. තවත් විටෙක මිසර දෙවොලේ ඉගෙනගත් දේව ස්තෝත්‍ර අභයගිරි විහාරයේදී ගායනා කළහ.’(222 පිටුව).

‘COLOMBO’ – ‘චාලි යැයි ඇමතූ විට ඌ හැරී බැලුවද, නගුට වනා සතුට පළ කිරීමට නම් ‘හායි චාලි’ යැයි ඇමතිය යුතු විය. නකුටද වනා කකුල් ලෙවකෑමට නම් ‘හායි මයි ලව්’ යැයි ඌට ඇමතිය යුතු විය. ඒ දෙකටම අමතරව කකුල් දෙකෙන් හිටගෙන අත් උස්සා ආදරය පෑමට නම් ‘මයි ස්වීට් හාට්’ යැයි ඇමතිය යුතු විය. නමුත් ඒ සියල්ලටමත් වඩා පිස්සුවෙන් උගේ ආදරය ලබාගන්නට නම් ඌ ඇමතිය යුතු වූයේ ‘මයි ලිට්ල් ප්‍රින්ස්’ යනුවෙනි.’(281 පිටුව).

මේ සදය උපහාස කවුරුන් ගැනද? 

ඊයේ මගේ සුමිතුරු ‘මිශාන් රන්දික’ගෙ මුහුණු පොතේ අපූරු පෝස්ට් එකක් තිබිණි. මේ ඒකය.

අප වියපත් වෙද්දී අපේ හදවත.....
ඇත්තටම අප වැඩෙන තරමට, වියපත් වෙන තරමට අපේ හදවත පුංචි වෙනවාද? හදවත කෙතරම් කුඩා වුණත් වැරැද්දක් නැත. වැරැද්ද සිතුවිලි කුඩා වීමේය; පටු වීමේය.

පොතක් කියවද්දී අපි බොහෝ දෙනෙකු හඳුනාගනිමු. ඔවුන්ගේ සිතුම් පැතුම් හඳුනා ගනිමු. විවිධ පරිසර, විවිධ සංස්කෘතීන්, විවිධ අත්දැකීම් ගැන දැනගන්නෙමු. ඒ පොතේ කතුවරයාගේ අභිමතය පරිදිම නොවේ. අපේම ස්වාධීන කැමැත්ත පරිදිය. යමක් කරන්නට උගෙනීම මෙන්ම යමක් නොකර සිටින්නටත් පොතපතින් අප ඉගෙන ගන්නේ ඒ හින්දාය. ‘කියවීම මිනිසා සම්පූර්ණ කරයි’ කියමන කියන්නට ඇත්තේ එබැවින් විය යුතුය.

කියවීම මිනිසා.....
බොහෝ දෙනාට තනියම බොන්නට බැරිය. හවුලට කෙනෙකු ඕනෑය. ඒ වාගේ හොඳ පොතක් කියෙව්වාමත්, හොඳ චිත්‍රපටයක්- නාට්‍යයක් බැලුවාම ඒ ගැන කාටම හෝ කියන්නට මට හිතෙයි. කතා කරන්නට හිතෙයි. මගේ මිම්මෙන් මොහාන්ගේ පොත් හොඳ නිසා ඒවා ගැන අදහස් බෙදාගන්නට සහෘද පාඨක ඔබ හිඳීම කෙතරම් අගනේද? ඒ වගේම.....

ඕනෑම කලාවක් රස විඳින්නට නම් යම්කිසි පොහොසත්කමක් තිබිය යුතුලු. දුප්පතෙකුට අද පොතක් මිලදී ගැනීමත් ලේසි නැත. චිත්‍රපටයක්, නාට්‍යයක් බලන්නට යෑමත් ලේසි නැත. එහෙත් අටෝරාසියක් දේසපාලුවන්ට ගෙන්වන වාහනවලට බදු ගහන්නේ නැත. අඩු කරනවා වෙන්නුවට උන්ට දෙන ‘පෙරේත ගොටු’ තව-තවත් සාර කරයි! නමුත් කඩදාසිවලට බදු ගහයි!  ඉතින් පුරවැසියාගේ දැනීම වැඩි කරගන්නට තියෙන පොත්-පත්තර මිලය.

“ධනවත් වීම යනු මුදල් යහමින් තිබීමයි. පොහොසත් වීම යනු ඇති තරම් කාලය තිබීමයි!’’ ඒක ඇත්තද? ඔබත් පොහොසතෙක් නම් අමාරුවෙන් උපයාගෙන; සපයාගෙන හෝ පොතක් කියවන්නට ඔබට කාලය තිබෙනවා නියතය. මගේ හැඟීම මොහාන් රාජ් මඩවලගෙ පොතුත් එහෙම කියවන්නට තරම් වටිනවාය කියන එකය.


මට හිතෙන්නේ හැම ධනවතෙකුටම සල්ලි තිබුණත් ‘රසාස්වාදනය’ ලැබීමේ පින නැත. පොතක් කියවා ඒ වින්දනය ලැබීමේ මගඟු  වාසනාව තියෙන්නේත් ඔබ වැනි කෙනෙකුටම විතරය! ෴

Tuesday, September 18, 2018

මඩ ගොහොරුවක පචවී - දෙවෙනි කොටස

තානායම්වල හුටපට හරිම අපූරුවට.....
ගරු මන්තිරිතුමාලා ඇහැට-කනට පෙනෙන නාඹර ගැටිස්සියන්ට නම් ‘තානායම්වලදී’ අතිශය පුද්ගලික ලෙස හමුවී, රැකියා ප්‍රදානය කළ කතන්දර ඒ දවස්වල එමට කියැවිණි. උසස්වීම් දුන්නෙත් එහෙමලු. ඔව්වා ගැන හරිම ලගන්නා කතාවකි, ගුලිගේ ‘දෝන කමලාවතී’. ඒ තරම් හොඳට ඒ යුගයේ ඒ පැත්ත ගැන කියැවෙන වෙනත් පොතක් මට නම් හමුවී නැත.

මඩ හොඳ ඔසුවකි. මඩ නාන්නේ ඒ හින්දාය. ඔය මඩ නෑමට අවුරුදු දහස් ගණනාවක ඉතිහාසයකුත් තිබේ. පහුගිය කාලයේ මඩ නාන අයට ඩොලර් 100ත් 150ත් අතර ගණනක් ගෙවන්නටවූ බව වාර්තා විණි. ඒ මඩ අතිවිශේෂ එව්වාය; මැග්නීසියම්, සෝඩියම්, පොටෑසියම් වැනි ඛනිජ අඩංගු එව්වාය. සමහර මඩ වඩා සාර කරන්නට ගිනිකඳු විදාරණයේදී පිට වෙන අළුත් එකතු කරනවාලු!

ඔය සේරම ලෝකෙන් උතුම් රටට වලංගු නැත. එදා වේල සරි කර ගන්නට දත කනවා මිස, අපිට එහෙම මඩ නාන්නට තරම් කැසිල්ලක් හෝ වස්තු සම්පත් නැත. හැබැයි රූපවාහිනියෙන් ඕනා තරම් මඩ නාන අපේම ඇත්තන් හිත පුරා, නෙත පුරා දැක බලා ගන්නට අපට වාසනාව ඇත. ඒ මදැයි!

ඩොලර් සිය ගණන් දීලා මඩ නාන්නෝ 
ඔහොම සැර කතන්දර කියන්නට මට අයිතියක් තියේද කියලාත් සැකය. ඒ මාත් කාලයක් ඔය ගොහොරුවට වැටුණු හින්දාය. මාව ඒකට ඇද දැම්මේ mpm මාමාය. ඒ මට අහිතක් කරන්නට නොවේ. සෙතක්ම කරන්නට හිතාගෙනය.

දවසක් mpm “ආ රංජිල තාත්තේ කොහොමද?” කියාගෙන අපේ ගෙදරට ගොඩ වුණේය. මහ දිග කතාවකට මුල පිරුණේ එහෙමය. mpm මාමා ඒ දවස්වල ජිනදාස නියතපාල මහත්තයාට වැඩ කළේලු. 

ඒ චණ්ඩියෙක් විදියටද, එහෙමත් නැති නම් දේශපාලන ආධාරකාරයෙක් විදියටද කියලා නම් මා දන්නේ නැත. කනට වැටෙන දේවල්වලින් යම් යම් කාරණා තේරුම්ගත්තාට, ඒ සමහර දෙයක අර්ථය වෙනස් වෙන්නටත් පුළුවන්ය කියා මට වැටහුණේ පස්සේය! ‘කියන්නා කෙසේ කීවත් අසන්නා සිහි බුද්ධියෙන් යුතුව ඒවා අසාගත යුතුය’ කියලනේ කතාවට වුණත් කියන්නේ.

අපේ තාත්තා සමසමාජකාරයෙක් විදියටය මා හිතාගෙන උන්නේ. බදුල්ලේ ඉඳිද්දී එයා ‘ජැක් කොතලාවල’ මහත්තයාගේ ආධාරකරුවෙකුත් වී උන්නාලු. 

අපි රේල්වේ ක්වාර්ටර්ස්වල හිටියෙත්, බදුල්ල මන්ත්‍රී බී.එච්. බණ්ඩාර මහත්තයාගේ ගෙදර ඉස්සරහමය. ඒ කාලේ මන්ත්‍රීතුමාලත් සාමාන්‍ය මිනිස්සුය; දැන් වාගේ නොව මවකගේ ගර්භාෂයේ වැඩී, යෝනි මඟ දිගේ ඈවිත් මෙලෝ එළිය දුටු උදවියය. (දැන් ඉන්නේ අම්මාගේ අධෝ මාර්ගය දිගේ මෙලොවට බිහිවුණු අයද කොහෙදය.) එදා බදුල්ල මන්ත්‍රීතුමාත් අපට සාමාන්නිය මනුස්සයෙක්ම විණි.

දැන් ඉන්නේ මවගේ අධෝ මාර්ගය දිගේ.....
“ඔන්න රංජි උඹට හොඳ චාන්ස් එකක්. මේ පාර UNP එක දිනනවා! mpm නියතපාල මහත්තයට වැඩ කරනවලු. උඹටත් රැස්වීමක කතා කරන්නලු!” අමුත්තා නික්ම ගියාට පස්සේ තාත්තා කිව්වේ සන්තෝෂයෙනි.

“ඉතින් මං ඔව්වා දන්නවයැ?” මා ඇහුවේ ඇත්තටමය. අවුරුදු දාසයක්වත් සපිරී නැති කොලු ගැටයෙකු දන්නා දේශපාලනය මොකක්ද? ඔන්න ඉතින් මගේ කට පියාගෙන ඉන්නම බැරි තැනක් ඇවිල්ලාය. මේක කියන්නේ මං නොවේ. 2018 සැප්තැම්බර් 12 වෙනිදා ‘විදුසර’ පත්තරයයි. විස්තරය පළවී තිබුණේ 28 පිටුවේ ‘විශ්වවිද්‍යාල සිසුන්ගේ දේශපාලන දැනුම හා සහභාගීත්වය අවමයි’ මාතෘකාවෙනි.

ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්වවිද්‍යාලයයේ සමාජ විද්‍යා අධ්‍යයන අංශයේ පර්යේෂකයන් තිදෙනෙකුයි මේ විශ්ලේෂණය කරන්නේ. එයාලා කළ අධ්‍යයනයකින් පස්සේ. මේ අධ්‍යයනයට ‘මානව ශාස්ත්‍ර හා සමාජීය විද්‍යා පීඨයේ’ සිව්වැනි වසර සිසු-සිසුවියන් 165 දෙනෙක්වයි  සහභාගි කරගෙන තිබුණේ.


එහිදී හෙළිවෙලා තියෙන දත්ත අනුව නම්, සමස්ත නියැදියෙන් 74%කම දේශපාලන ක්‍රියාවලට අදාළ සහභාගීත්වය අවමයි. සහභාගිත්වය තරමක් හෝ ඉහළ 26%ගෙනුත් 59%ක්ම තමන් දරන දේශපාලන මතය ගැන මනා අවබෝධයක්වත් නැති අයලු! මේක ඛේදවාචකයක් නෙවෙයිද?

එතකොට මෙයාලා පෙනී හිටින-නියෝජනය කරන දේවල් ගැනවත්, දිවි පුදලා හරි රැකගන්නට උත්සාහ කරන; සටන් කරන දේවල් ගැනවත් හරිහමන් අවබෝධයක් එයාලට තියෙනවාද කියන ප්‍රශ්නෙත් මට නම් ඇති වෙනවා. සමහර විට මට එහෙම හිතෙන්නේ මං එච්චර බුද්ධිමතෙකු නොවෙන නිසාත් වෙන්නැති.

ඒ විදියට බලද්දී නම් මේ අද ඉන්න සිසුන් කට්ටියයි, එදා මායි අතරේ කිසි වෙනසක් නැහැනේ! අපි දෙගොල්ලොම ගිරව්. ඕනේ නම් කැමැති විශේෂණ පදයකුත් දාගන්ඩලා.

අද ඉන්නා සිසුනුයි එදා මායි අතරේ...
“රැස්වීම්වල කතා කරන්ඩ දැනගෙන ඉන්න ඕනෙම නැහැ බං. කටවාචාලකම තිබුණාම ඇති! මාත් ඉතින් ජැක් කොතලාවල මහත්තයට වැඩ කළානේ කාලයක්. රැස්වීම්වලට එන මිනිස්සුන්ට අල්ලලා යන විදියට කතා කරන්න විතරයි ඕනේ.”තාත්තා මට කිව්වේය.

මට මතක හැටියට නම් ඒ කාලයේ මහරගම කියා ඡන්ද කොට්ඨාශයක් තිබුණේ නැත. මහරගම අයිති වුණේත් කෝට්ටේටය. 70 මැතිවරණයේදී ඉදිරියෙන්ම හිටි ප්‍රතිවාදීන් වුණේ ස්ටැන්ලි තිලකරත්න, ජිනදාස නියතපාල දෙන්නායි. තව කවුරු ඉල්ලුවාද කියලාත් මට අමතකය. මහජන එක්සත් පෙරමුණෙනුත් කව්දෝ ඉල්ලුවාද කොහෙදය!

“රංජි. නිව්ටන් මහත්තයලගේ ජයන්ති ෆාමසිය වත්තේ අපි නියතපාල මහත්තයාව පිළිගන්න රැස්වීමක් තියනවා. ඒකෙදී ඔයා ලස්සන කතාවක් කරලා මහරගම නම්බුවත් බේරාගන්න ඕනේ.” mpm මාමා මට කිව්වේය.

ජයන්ති ෆාමසිය වත්ත අද.....
දැන් නිව්ටන් මහත්තයා නැත. ජයන්ති ෆාමසියත් නැත. අද mpm යූ.ඇන්.පියෙත් නැත.  එදා රැස්වීම තිබුණු වත්තේ දැන් තියෙන්නේ ‘නිව් සුමුදු බසාර්’ය. මහරගම-මාතර හයිවේ බස්වලට නඟින්නට එන ඔයාලට පාරෙන් අනෙක් පැත්තේ තියෙන ‘සුමුදු’ දැකගත හැකිය. එතකොට අද මං?

ගරුතර මාදුළුවාවේ සෝභිත හිමිපාණන් වහන්සේටත්, ‘රාවය’ පත්තරයටත් අත්වුණේ එකම
සන්තෑසියකි. බලයට පත්වන ඕනෑම ආණ්ඩුවකට එරෙහිව නොව එයාලාගේ ඔලමොට්ටලකම්වලට එරෙහිව කතා කිරීම හින්දා එයාලා හැමදාම වැටෙන්නේ විරුද්ධ පක්ෂයටය. 

මාවත් එහෙමය. යහළුවන් කියන්නේ ‘මූට පත්වෙච්ච ආණ්ඩුව හොඳත් නෑ, තිබිච්ච ආණ්ඩුව හොඳත් නෑ.’ කියලාය. හැබැයි, එයාලා ගැනත් - රටේ වැඩිදෙනා ගැනත් කියන්න තියෙන්නේත් ඒකමය. ඒ දැන්නේ. ඔන්න ආයෙම මඩේ ලගින්නට.....

රැස්වීමේදී මෙහෙම කතා කරන්නැයි කියා මට කියලා දුන්නේ තාත්තාය. (නොදෙන්න හිටි රන් පදක්කම පෝස්ටුවෙදීත්, නැණ ලබා ගත්තෙමි පොස්ටුවලදීත් මම කිව්වෙමි; කථනය කලාවක් බව, පුහුණුවක්-ශික්ෂණයක් අවැසි බව මා උගත්තේ 77නුත් පස්සේය. පවුල් සංවිධාන සංගමයේ, තරුණ ජනගහන කමිටුවට පිං සිදු වෙන්නටය.)

පුහුණුවක් ඇති-නැති කාල දෙකේදීම; අදටත් මට කතාවක් මුළුමනින්ම ලියාගෙන කරන්නට බැරිය. සමහරුන්ට නම් එහෙමමය, කතාවක් පැවැත්විය හැක්කේ. මං ලියාගන්නේ, අමතක නොකළ යුතු කරුණු කිහිපය පමණි. ඒක කෙටි පේළි හත අටක එකකි. එව්වාට ලේ-මස් වැටෙන්නේ කතාව කරන්නට පටන් ගත්තාටත් පස්සේය. මා බ්ලොගය ලියන්නෙත් එහෙමමය.

අයිස් කන්දකින් උඩට මතුවී තියෙන්නේ......
හොඳ සන්නිව්දකයෙක් අයිස් කන්දක් මෙන් විය යුතුයැයි කියමනකි. අයිස් කන්දෙන් උඩට මතුවී තියෙන්නේ හතෙන් එකක් විතරලු. ඉතිරි කොටස් හයම තිබෙන්නේ වතුරෙන් යටට වෙලාය, කාටවත් නොපෙනෙන්නටය. ඒ වාගේ, කතාවක් පවත්වන්නට පෙර හැකිතාක් කරුණු, අලංකාර, උපමා, අත්දැකීම් වැනි එව්වා, මෙව්වා විතරක් නොවේ, අසික්කිත කතාත් මතකයට නංවා ගැනීමය මගේ සිරිත. එවිට ඕනෑ වෙලාවට ඕනෑ තුරුම්පුවක් ඇදලා ගන්නට හැකි වෙයි.

අතට අහුවෙන ඕනෑම දෙයක් කියවන, කනට වැටෙන ඕනෑම දෙයක් අහගෙන ඉන්නා පුරුද්ද නිසාම මට වැඩේ ගොඩාක් ලෙහෙසි විණි. මගේ මතක සංචිතයේ ලට්ට-ලොට්ට එමටය. ඉතින් තාත්තා කියූ සලකුණු ඔස්සේ මං පාර කපා ගත්තෙමි. 

ජයන්ති ෆාමසිය වත්තේදී මං මගේ මංගල දේශපාලන කතාව පැවැත්වූයේ එහෙමය. හැබැයි තාත්තා ඒක අහගන්නටවත් මහරගම හන්දියට ආවේ නැත.

“රංජි, යං මල්ලි බාර්ලි බෝතලයක් බොන්න!” කතාව පවත්තලා ඉවර වෙද්දීම විමලසිරි අයියා මගේ ළඟට ඇවිත් කිව්වේය. “මරු කතාව කොල්ලෝ!”

විමලසිරි මහරගම පරම්පරාගත UNP කෙරුමෙකුවූ ‘රොබියෙස් අයියාගේ’ ලොකු පුතාය. රොබියෙස් අයියා ඇත්තටම හරි-හතර රියන්, කළු දැවැන්ත, හිනාවක් නැති මිනිහෙක් විය. මං එයාලාව දැනගෙන හිටියේ ‘ක්වින්ටස් අල්විස් වීරක්කොඩි’ හින්දාය. 

ක්වින්ටසුත් මාත් හිටියේ එකම පංතියේය. ඕ ලෙවල් විභාගයේදී මං ගණිතය ගොඩ දාගත්තේ ක්වින්ටස්ට පිං සිදු වෙන්නටය. එයාලගේ ගෙදරදී දවස් ගණනාවක් මට ගණන් කියාදෙන්නට තරම් ක්වින්ටස් කාරුණික විණි. ක්වින්ටස් විමලසිරිගේ මල්ලීය.

එහෙම වාචාලයෝ........
විමලසිරි අයියා මෙන්ම තව කිහිප දෙනෙකුත් මට සුබ පැතූහ. “සේරෝටම වැඩිය හොඳ දිගට දිගට එපාවෙන තරමට කතා නොකරපු එක.” ඒ කතාවය මගේ හිතට තදින්ම වැදුණේ. අදත් මට ‘මයික් කාක්කන්’ එමට හමු වෙයි. සමහරුන්ට මයික්‍රෆෝනයක් අතට ගත්තාම මෙලෝ දෙයක් මතක නැත. වෙලාව ගත වෙනවා දැනෙන්නෙම නැත. තමුන්ගේ කතාව අනෙක් මිනිසුන්ට මළ වදයක්වී ඇති බව දැනෙන්නේ නැත.

මහරගම විතරක් නෙවෙයි, එහෙම වාචාලයෝ ජාතික දේශපාලන භූමියේත් ඇති තරම් සිටිති. එදත් එහෙම වාචාලයෝ හිටි බව ජාතක පොතෙත් ඇත.

දඹදිව බරණැස් පුරවරයේ බඹදත් කියලා රජ කෙනෙකුට තිබුණු ලොකුම ප්‍රශ්නය වුණේ රටේ ප්‍රශ්න නෙවෙයි. එයාගේ පුරෝහිතයා. දැනමුත්තා වුණාට මිනිහා අමු වාචාලයා. කතාව පටන් ගත්තාම නන්ස්ටොප්! රජ්ජුරුවෝ මේකට විසඳුමක් හොය-හොයා හිටියේ!

රජවරු ඉතින් එක-එක කෙළිවලට යනවනේ, එළිපිටයි හැංගිලයි දෙවිදියටම. සාමාන්නියෙන් එයාලා උයන් කෙළියට ගිහින් තියෙන්නෙම ප්‍රසිද්ධියේ, මොකද මන්දා. මේ බඹදතුත් එහෙම යන වෙලාවක එයාට හමු වෙලා තියෙනවා අතිදක්ෂ අතකුරු විදින්නෙක්. ජාතක පොතේ හැටියට නම් මේ හපනා නුග ගහක් යට ඉඳගෙන, පුංචි ගල් කැටවලින් නුග ගහේ කොළවලට විදිනවා.... එව්වා සිදුරු වෙන්න. ඒ සිදුරුත් නිකම්ම හිල් නෙවෙයි, එක-එක සත්තු වගේ. කොහොමට තියෙන්න ඇද්ද මිනිහගේ විදිල්ලේ රඟ?

ගණ දෙවියෝ නුවණ දෙන්ට!
ඔන්න මිනිහාව දැකපු ගමන් රජතුමාට ගණදෙවි නුවණ පහළ වෙනවා! සතරකන් මන්ත්‍රණේකින් පස්සේ මිනිහට ලැබෙනවා ‘කොන්ත්‍රාත්තුවක්’.

පහුවදා පුරෝහිත බමුණා එනවා රජතුමාව බැහැදකින්න; ඇවිත් වෙනදා වගේම පටන් ගන්නවා නන්ස්ටොප් කතාව. ඔන්න මිනිහට දැනෙනවා මොකක්ද කටට වැටුණා වගේ. ඒත් බමුණා ගණන් ගන්නේ නැහැ. ඒක ගිල දාලා දිගටම කතාව කරනවා. ඕක දිගටම වෙනවා! නන්ස්ටොප් කතාවත් දිගටම කෙරෙනවා.  

ටික වෙලාවකට පස්සේ රජ්ජුරුවොන්ට ‘සිග්නල්’ එකක් ලැබෙනවා අර විදින්නාගෙන්. මිනිහාව පුරෝහිතයා ඉදිරිපිටින්ම තිරයකින් වසන් කරලා වාඩි කරවලයි හිටියේ. ළඟට වේලිච්ච එළුබෙටි නැළියකුත් දීලා.

එතකොටයි රජ්ජුරුවෝ පුරෝහිතයාගේ කතාව නවත්තන්නේ, අර තිරයත් විවෘත කරලා.

“එම්බා පුරෝහිතය, තා මෙතෙක් වෙලා නොනවත්වා එක දිගට කතා කරත්දී මේ අතකුරු විදින්නා තාගේ මුඛයටම එල්ල කළ එළුබෙටි නැළියම තා ගිල්ලෙහිය. තට එය දිරවාගත නොහැකිය. යව! වහාම ගෘහයට ගොස් පුවඟු කොටා යුෂ රැගෙන එයට ජලය මුසුකොට පානය කරව. එවිට තා ගිලදැමූ එළුබෙටි වමනය කළ හැකි වනු ඇත.” කියලා රජ්ජුරුවෝ පුරෝහිතයාට කිව්වා.

ඔය කතාවේ නම සාලිත්තක ජාතකය. පන්සියපනස් ජාතක පොතේ 106 වැන්න. 

හැබැයි දැන් ඉන්න පුරෝහිතලා, කේවට්ට මන්ත්‍රීතුමාලා අර පුරෝහිත බමුණා වගේ නෙවෙයි. කවුන්සිලේ රැස්වීම්වලදීත් කතා කරනවා වෙනුවට වැඩියත්ම කරන්නේ, කතා කරන අයට බාධා කිරීම. ඒත් ඒගොල්ලන්ගේ වරිගයාට පඩි, දීමනා, වරප්‍රසාද වැඩි කරගැනීම්වලදී එකාවන්ව එකමුතු වෙනවා, වචනෙකින්වත් අකුල් නොහෙළා.

ජිනදාස නියතපාල මහත්තයා කෝට්ටේට.....
කවුන්සලේට මහරගමින් ජිනදාස නියතපාල මැතිතුමාව අතිබහුතර චන්දයෙන් තෝරා පත් කර යවන්නැයි, එදා ඡන්දය නැති මේ බටු කොල්ලා කියද්දී ඔල්වරසන් නැඟිණි. 

මූ දන්නා දේශපාලනය මොකක්දැයි කියලාවත් එදා කවුරුන්වත් ඇහුවේ නැත. ඇහුවා නම් මට කට උත්තර නැති වෙනවාත් සත්තකය. පුදුමය කියන්නේ ඊට අවුරුදු 50කට ආසන්න කාලයක් ගතවෙලාත් අපේ පුරවැසියන්ට තියෙන්නේ ඒ පුරුද්දමය.

දේශපාලන සාකච්ඡා, හමුවීම්, මාධ්‍යා සාකච්ඡා කොච්චර තිබුණත් ඉලක්කෙට ප්‍රශ්න යොමු කිරීමක් නොකෙරෙයි. ඇහුවත් උත්තර දීමක් කෙරෙන්නෙත් නැත. 

මාධ්‍යකරුවන් ඉන්නේත් තමන්ට සලකන උදවිය පුම්බන්නටය; ස්වයං වාරණ පනවාගන්නටය.

ජයන්ති ෆාමසිය වත්තේ තිබුණු රැස්වීමේදී කතාව පැවැත්වූ පින පහුවදාම මට පලදුන්නේය! මේවා අහෝසිකම්ම වාගේ නොවේ, දිට්ඨධම්මවේදනීය කර්මය. එව්වා මේ ආත්මයේම පටිසන් දෙනවා නොවැ?

ඒ කොහොමදැයි ඊළඟ කොටසින්........

Sunday, September 16, 2018

වැරැදි බෝනස් එක - මල්ටිපල් මයෙලෝමා - සිව්වෙනි කොටස

බිල විතරක් නොවේ, තව ලැයිස්තුවකුත් මිනිහා මට දික් කළේය. “මේ ටෙස්ට් ටිකත් මිස්ටර් නිමල්ට කරවාගන්න වෙනවා... වැඩිය ලේසියි නේද එව්වාත් අදම කරගෙන යන එක.” ඒ සත් ගුණවතුන් මට තවත් පරීක්ෂණ හත අටක් නිර්දේශ කරලාය.

ඒ වෙලාවේ එව්වා කළා නම් ලැබෙන ප්‍රතිඵල වරදිනවා සිකුරුය. ඒ තරම් තරහකින් දැවෙමිනි මා උන්නේ! ලේ කෝපවීලාය.

කවටයාමුණ පන්සලේ.........
කවටයාමුණේ පන්සලේ අපායක් ඇත්තේය. එක එක වර්ගයේ වැරදිවලට හිමිවෙන දඬුවමුත් ඒකෙ අඹලා තිබෙයි. අද ඒක යාවත්කාලීන කරනවා නම් මේ ‘යක්කුන්වත්’ එයට දමන්නට වෙනවාමය.

එදා එහෙම මට නිර්දේශ කර තිබුණු සමහරක් පරීක්ෂණ ඊට දින දෙක-තුනකට කලින් ඒ රෝහලේදීම සිදු කර, ඒවායේ වාර්තාත් මගේ ලිපි ගොනුවේ තිබියදීමය මේ!

මටත් ඉස්සර පෙරට පැන්නේ හිතවත් මර්වින්ය. “නිමලො, මෙව්වාත් කරගෙනම යං. එතකොට ආයේ රස්තියාදු වෙන්න ඕනේ නැහැනේ. සේරම රිපෝට්ස් ටික එක සැරේම අතට එනවාත් එක්කනේ....” මර්වින් ඉතිරි ටික කිව්වේ වඩාත් පරෙස්සමිනි. “මං සල්ලි ගෙවලා එන්නද?”

මට උන්නා-මළා පේන්නෙ නැතිව යන්නේ එහෙම වෙලාවටය.

අදටත් මගේ වෛද්‍ය වාර්තා ආදිය මා කියවන්නේ නැත. මොකටද? දොස්තර මහත්වරු එව්වා බලපුවාවේ. ඒ අනුව තීරණ ගත්තාවේ. සුදුසු අයට ඒ ඒ රාජකාරි පවරන්නේ නැතිව අපිම සේරම කරට ගන්නේ ඇයි? 

එහෙම වුණත් අර පරීක්ෂණ ලැයිස්තුවේ සමහර නම් පුරුදුයි වගේ මට දැනුණේය. මට ඒක සහසුද්දය.

“යකෝ, කහන සල්ලි තියෙනවටද එකම ටෙස්ට් දෙතුන් පාර කරවගන්න ඕනේ?” මා මර්වින්ට කීවේ මගේ අමනාපය, අර ‘උපකාරී වෙන්නට ආ මනුස්ස ප්‍රාණියාටත්’ ඇඟෙන්නටය. මගේ ‘ටෝන්’ එකෙන්ම උන්නැහේට යමක් තේරුණා වාගේය. “....මේ සමහර එව්වා කරලා රිපොට්ස්සුත් අර ෆයිල් එකේ තියෙනවනේ”.

“සොරි, ඩොක්ටර් ඒක දකින්න නැතිව ඇති. ඒවා නැතිව අනිත් ටික කරගනිමුද?” ඔහුත් අතාරින්න සූදානමක් නැත.

......කණ්ඩායම් හැඟීම ඉස්තරම්ය!
අපරාදේ කියන්නට බැරිය. ඒ ඉස්පිරිතාලේ ‘ටීම් වර්ක්’ එක ‘එක්සලන්ට්’ය. සේරෝම එකා වාගේ ‘ඉස්පිරිතාලයටම යහපතක් වෙන්නට, රෝගීන්ගේ පොකැට්ටුවට විදලා හෝ සල්ලි කඩාගන්නට’ කැපවී වැඩ කරති. 

යහපාලනේ උදවියවත් ඒ ප්‍රයිවට් හොස්පිට්ල් එකට යවා, ඒ ‘team work’ පාඩම ඉගෙන ගන්නට සැලැස්විය හැකි නම්.....

“අපි හදන්නේ සර්ලට උපරිමයෙන් ලේසි කරන්නයි. ඉස්සෙල්ලා කරපු ටෙස්ට් ටික මං මාක් කරලා දෙන්නම්, සර්ලට ඕනි නම්.” මිනිහා ඒ පාර එල්ලෙන්නට  හදන්නේ මර්වින්ගේ බෙල්ලේය. 

මම ඉස්සර වීමි. “අද උදේ ඉඳලා මේකෙ ලැගලා මට දැන් හොඳටම ඇති වෙලා තියෙන්නේ. දැන් මට ඕනි ගෙදර යන්න.” ඒ වෙනතුරුත් මගේ ‘tone’ එක නොතේරුණා වාගේ හිටි මනුස්සයා අඩියක් පස්සට ගත්තේ එතකොටය.

ඉස්සර නම් අපේ ආච්චිලා නෝක්කාඩු කිව්වේ ‘බල්ලො මරලා හරි සල්ලි හොයලා මොටද?’ කියලාය. මෙයාලා සල්ලි හොයන්නේ ලෙඩුන් මරලාය; සම්පූර්ණයෙන්ම මරලා නොවේ, බාගෙටය. ‘සල්ලි දෙයියන්ගේ මල්ලිය’ කියලාත් කියමනක් ඇත. එයාලා දන්නේ ඒක විතරක් වෙන්නැතිය, පව්! 

මට මෙහෙමවත් කරගන්නට ලැබුණේ සල්ලි තිබුණු හින්දාය. මිල-මුදල් නැති රෝගියෙකුට කාගේ පිළිසරණද?

රීරි යකුන් මැද හිපොක්‍රටීස්ලාත්......
මෙවන් රීරි යක්ෂයන් මැද ‘හිපොක්‍රටීස් දිවුරුම’ අකුරටම පිළිපදින වෛද්‍යවරුන්ද එමටය. ඒ ඇත්තෝ අපේ වාසනාවට මේ ක්ෂේත්‍රයට පැමිණි උදවියයි.

ලොකුම වාසනාව ඉබේටම මෙන් අපේ සිරුර තුළ සිදු වන මහා මෙහෙයුමයි. ඒකටත් සල්ලි ගෙවන්නට වෙනවා නම්!

එකම එක පිරිමි බීජයක්; ශුක්‍රාණුවක්, එකම එක ස්ත්‍රී බීජයක්; ඩිම්බයක් සමඟ එකතුවී සෑදෙන එකම එක සෛලය; යුක්තාණුව විස්මිත මිනිස් ජීවයක් ලෙස වර්ධනය වීම පුදුමයක් නොවේද? විස්මිත වේගයකින් බෙදෙමින්, එක් එක් කාර්යයන්ට හැඩ ගැහෙමින් මිනිස් සිරුරේ ඇති වෙන සෛල කෝටි-ප්‍රකෝටි ගණනකි. 

එහෙම වෙන්නේ කාගේවත් විධානයක් අනුව නොවේ. කුලියක්, තෑග්ගක් හෝ නම්බුවක් පතාගෙනත් නොවේ. සොබා දහමේ නියමයට අනුවය.

ඒ සෛලවලින් එක එක වර්ගයේ මෙහෙයයන් ඉටුවෙයි. සමහර සෛල කෙටිකාලීන දිවියකට සීමා වෙයි. සමහරක් එහෙම නැත. 

අපේ ලේවල ඇති රතු රුධිරාණුවක ජීවිත කාලය දින 120 ක් පමණි. පිළිකා සෛල එහෙම ඉක්මනින් මිය යන්නේ නැත. ඒ මදිවාට වේගයෙන් සංඛ්‍යාත්මකවත් වර්ධන වෙයි. සොබා දහමේ අරුමය එහෙමය. වල් පැළ ඉක්මනින් වැඩෙයි, කොයි දේටත් ඔරොත්තු දෙයි. පලදායී ගස් එහෙම නැත!

පිළිකාව හැදෙන්නට, තවමත් හරිහමන් හේතුවක් හොයාගෙන නැතත් පිළිකා වර්ග 100ක් විතර තියෙයි. 

දවසකදී 20,000ක් විතර මේ රෝගය නිසා මැරෙන බවත් වාර්තා කියයි. මං මැරෙන දවස එද්දී මේ ගණන තවත් ඉහළ ගිහින් තියෙන්නට ලොකූ ඉඩක් තිබේ. ඒ තරමටම දැන් පිළිකාව සුලබය.

ඒ තරමටම දැන් පිළිකාව ......
පිළිකාව හැදෙන්නේ ඇයි? විද්‍යාව කොච්චර දියුණු වුණත්; තාක්ෂණය කොතරම් නවීන වුණත් ඒ ප්‍රශ්නයට නම් තවමත් නිශ්චිත උත්තරයක් නැත. අපේ ජීවන රටාවන්, කෑම-බීම රටාවන් විතරක් නොවේ සිතුම්-පැතුම් පවා රෝගකාරකවී ඇතැයි දැන්-දැන් කියවෙයි. අප යළිත් අතීත සරල ජීවිතයටම යා යුතුද?

පහුගිය කාලයේ මා කියවූ පොත්, පත්තර, සඟරා ආදියට අනුව නම් හැම සොබාවික ආහාරයක්ම පිළිකාවට ගුණය. පලාකොළ ජාති කොයිවාත් හොඳය. පිෂ්ඨය රහිත එළවලු, තුනපහ වර්ග, කුරුඳු ගොරකා වැනි රසකාරකත් හොඳය .... හොඳ නැත්තේ සීනි, කුරුට්ට ඉවත් කළ ධාන්‍ය, පැණිරස දැනෙන තරමට ඉදුණු පළතුරු, දැන් අපට නැතිවම බැරි 'ස්නැක්ස්' වගේ ජාතිය.

“අයියේ, කෑම රටාව වෙනස් කිරිල්ලෙන් විතරක් ගොඩක් ලෙඩ අඩු කරගන්න පුළුවන්. දෙවෙනි ගණයේ දියවැඩියාවත් එයින් එකක්” අයස්මන්ත නිතරම මට කිව්වේය.

විශේෂඥ වෛද්‍ය මහේන්ද්‍ර පෙරේරා මහත්මා පිළිකා ප්‍රතිකාර පටන් ගන්නට කලින්ම මට අනතුරු ඇඟෙව්වේය. “මේ ට්‍රීට්මන්ට්ස් කරද්දී  ඩයබිටීස් එයි. ඒකටත් බෙහෙත් ගන්න වෙයි.”

පිළිකාවට ගන්න බෙහෙත්වලට....
ඔහු කිව්වා හරිය. දිනපතාම උදේටත්, හවසටත් බෙහෙත් වර්ග දෙකක් ගන්නට නියම කෙරිණි. ටොල්බියුටමයිඩ් හා මෙට්ෆොමින්. ඒ පිළිකාවට ගන්නා ප්‍රතිකාරවලට අමතරවය. අවුරුදු හතරක්ම මම ඒවා ගත්තෙමි.

දැන් හය මාසයකටත් වඩා කාලයක් මං ඒවා ගන්නේ නැත. හැබැයි දැන් දියවැඩියාවකුත් නැත. එහෙම වුණේ කෑම රටාව වෙනස් කළ පසුය; ෆාස්ටින් කරන්නට පටන් ගත් පසුවය. එයට මුල පිරුණේ ගිය අවුරුද්දෙය.

වැඩි දෙනෙකුට පිළිකාව නැතත්, දියවැඩියාව ඇත, කොලෙස්ටරෝල් ඇත. ඒ උදවියටත් උදව්වක් විදියට මෙතනදී පුදුම හිතෙන දෙයක් කියන්නම ඕනෑය.

“නෙවිල් අයියේ, කොලෙස්ටරෝල් ගැන බය වෙන්න එපා බං, මාසයක් මෙහෙම කාලා චෙක් කරමු!” අයස්මන්ත කිව්වේය. ඒ මට ගත යුතු කෑම ගැන නිර්දේශ කිරීමෙන් පස්සේය. ඒ අනුව කෙඳි සහිත එළවලු, පලා වර්ග, ධාන්‍ය වර්ග හා මස්,මාළු, බිත්තර ආදිය මට අනුමතය. “ඔන්න මාත් මේ ඩයට් එකම අරන් බැලුවා. ඒක වැඩ කරනවා මචං.”

පීරිස්ට එහෙම කියන්නට වුණේ මාව පොළඹවා ගැනීමේදීය. “මචං, අපිත් මේකාට ගැලපෙන විදියට කමු! උඹටත් හොඳයි. බර අඩු වෙයි. කොලෙස්ටරෝලුත් අඩු වෙනවා ෂුවර්!”.

මස්, බිත්තර............
මා නම් අසා තිබුණේ මස්, බිත්තර සීමාසහිතව ආහාරයට ගත යුතු බවයි. “ඒ වුණාට අයස්මන්ත මහත්තයෝ, හැම තැනම තියෙන්නේ මෙහෙමනේ.” මං දන්නා තරම කිව්වේ පරෙස්සමිනි. ඒත් පීරිස්ට ‘මළ පැන්නේය’.

“යකෝ, මෙතන දොස්තර උඹද, මමද?” ඒකත් ඇත්තය. 

ඔහු මහ රාත්තිරියේත් නිදි වරාගෙන අලුත් දැනුම හොයයි. දසදහස් ගණනින් වියදම් කරමින් විදෙස් වෛද්‍ය පත-පොත ගෙන්වා ගනියි. දැනීම ‘update’ කරගනියි. “නිමල් අයියෙ මං ඇස් දොස්තර කෙනෙක් විත්තිය ඇත්ත. ඒත් මේවා එකක්වත් බොරු නෙවෙයි. අලුත්ම දැනීම අපේ රටවල්වලට එන්න තව අවුරුදු ගාණක් යයි. ඒකයි ප්‍රශ්නේ....”

නෙවිල්ට ‘උයනු යයනු නුයනු’ බැරිය. අම්මා ඉන්නේ ‘ඩිමෙන්ෂියාවේ’ මුල හරියේය. වැඩිපුරම කෑම ගන්නට සිදුවී තිබුණේ හෝටලවලින්ය. ඒ දවස්වල නෙවිල් හරහට ආරා ‘පුස් ඌරා’වෙන්නට ඔන්න-මෙන්නය. 

ඒ මදිවාට කොලෙස්ටරෝල් වැඩිය. ගැස්ට්‍රයිටිසුත් තිබුණේය. කඩ කෑම නැති ලෙඩත් ඇති කරවයි; ඇති ලෙඩ වැඩි කරවයි! සේරෝටම විසඳුම උයන්න දන්නා මා ළඟය.... මම පටන් ගත්තෙමි.

බත්, අල වර්ග, පිෂ්ඨය සහිත එළවලු, සීනි, කිරිපිටි, පලතුරු වර්ග හා පාන් පිටි කෑම අපි සහමුලින්ම පැත්තකට දැම්මෙමු. 

“වැඩියම හොඳ තෙලුත් එක්ක ඌරු මස්. කුකුල් මස්වල කෙමිකල්ස් ගොඩයි. හරක් මසුත් ok. හැබැයි මචෝ, උඹට ඩ්‍රින්ක්ස් ගන්නත් බැහැ. සුමානෙකට එක දවසක් ‘චීටි ඩේ’ එකේදී කැමති දෙයක් කතහැකි, බොතහැකි. හරිද?” නෙවිල්ට අමතර උපදෙසුත් ලැබිණි.

මාසය ගිය පසු..........
මාසය ගිය පසු අයස්මන්ත මහත්තයාගේම වියදමෙන් අපි දෙන්නාවම ඇදගෙන ගිහින්  පරීක්ෂණ ගණනාවකට ලක් කෙරිණි. එතකොට නෙවිල්ට ගැස්ට්‍රයිටිස් නැත. කොලෙස්ටරෝල් වැඩිත් නැත. බරත් අඩුවෙලාය. 

ඒ ක්‍රමය කොච්චර අපූරුද කියතොත්, අපට අලුතෙන්ම එකතු වුණු 'ඇට කන සාමාජිකයා'; ගවීන් මාස හයක් ඇතුළත බර කිලෝ 98 සිට 63ට, ඒ කියන්නේ කිලෝ 35ක් බස්සවා ගත්තේය! දැන් මගේ ටෙස්ට්ස්වල රිසල්ට්ස්සුත් හොඳවීලාය.

මයෙලොමා ගැන කියද්දී මා මේවාත් කියන්නේ කියවන ඕනෑම කෙනෙකුට ප්‍රයෝජන ගන්නටය. හැබැයි, නිකම්ම මේවා පටන්ගන්නා එක හොඳ මදිය. විධිමත් උපදෙස් අරන් ඉන්න. 

අපි එක-එක්කෙනා වෙනස් වෙන්නේ රුවෙන් විතරක් නෙවෙයිනේ, සිරුරෙනුත්ය. හැබැයි, එහෙම නඩත්තු කළත් දිනෙක මේ සරීර කූඩුවත් දමා යන්නට වෙයි. “කිරෙන් කා තෙලෙන් අත සෝදා අපේ මේ ජීවිතේ ගෙවනා - දුවම්හයි සිරුරු කූඩුව මෙහි දමාලා ආව කල මරුවා” කියා පරණ සින්දුවකත් ලියැවුණේ ඒ නිසානේ!

ඉතින්, ආයෙම මාතෘකාවේ විදියට කියන්න ගනිමුකො, නේද. 2013 අප්‍රේල් 17 වෙනිදා බෝන් මැරෝ ටෙස්ට් එකේ ප්‍රතිඵල ලැබිණි. මට පිළිකාවක් වැලඳී ඇති බව එයින් තහවුරු විණි. 23 වෙනිදාය, ලොකූ නඩයකුත් කැටිව පළමුවරට මා මහරගම ‘අපේක්ෂා’ රෝහලට ගියේ.

මහරගම අපේක්ෂා රෝහල.....
අපේ ලොකු මල්ලිගේ; සුනිල්ගේ බිරිය මල්ලිකා අවුරුදු හතක්ම ‘පිළිකාවෙන්’ විඳෙව්වාය. 2013 මුලදීය මිය ගියෙත්. 

හැබැයි,මල්ලිකා රෝගයට මුහුණ දුන්නේ මා වාගේ නොවේ. මුලදී අපටත් ‘කොළය’ වැහුවාය. “ඩොක්ටර්ස්ලට වැරදිලා. මාව ජයවර්ධනපුරේටම ආයෙම යවයි ළඟදිම. අනෙක දැන් මේ ඉස්පිරිතාලේ පිළිකා රෝහල නෙවෙයි. අපේක්ෂා! මාව මෙහෙට එවන්න ඇත්තේ කරන්න ඕනේ ටෙස්ට්  ටිකක් නිසා වෙන්නැති”. 

එල්ලෙන්නට පුළුවන් හැම පිදුරු ගහේම ඇය එල්ලුණේ එහෙමය. ඒ ජීවත් වෙන්නට ඇති තණ්හාව හින්දාය.

සමහර අයට ජීවිතයේ අවශ්‍යතාවන්ට ලොකු ඉඩක් ඕනෑය. ඒත් ඇත්තටම නම් කෙනෙකුට ඕනෑ කරන්නේ අඩු අවශ්‍යතාවන්ය. මේ ටික තේරුම් නොගෙන ජීවත් වුණත් මෙලෝ රහක් නැත. මළා වගෙය. 

තව සමහරුන් ජීවත් වෙන්නේ බාගෙටය. මට හිතෙන්නේ හරියට ‘ජීවත් වුණු’ කිසිම කෙනෙකු මැරෙන්නට බය නැති බවයි! ඔයාලා ඒ ගැන මොකද හිතන්නේ? මා ඔබෙන් අසන්නේ ‘සීරියස්වමය’.

ඔන්න, ඔයාලට හිතන්න ඉඩ දීලා ඊළඟ පෝස්ට් එක අරන් එන්නයි යන්නේ!